British Broadcasting Corporation

Safleoedd Eraill BBC

Newyddion Mewn Ieithoedd Erail

Diweddarwyd: Dydd Sul, 11 Medi 2011, 10:35 GMT 11:35 UK
Atgofion gohebydd o Fedi 11


Roedd Rhun ap Iorwerth, gohebydd y BBC, ar ei wyliau ger Efrog Newydd pan glywodd am y terfysg ym Manhattan. Dyma ei atgofion.

Rhun ap Iorwerth ger Ground Zero
Roedd Rhun ar ei wyliau ger Efrog Newydd ar Fedi 11, 2001

Pwy sydd ddim yn cofio ble'r oedan nhw ar Fedi'r 11eg, 2001?

Mae'n ddiwrnod sydd wedi'i serio ar gof pawb, ac mae digwyddiadau cofio'r deng mlwyddiant yn dod â'r cyfan yn fyw eto.

Wrth recordio'r gyfres 9/11: Ysgwyd y Byd i BBC Radio Cymru'r haf yma cefais dreulio amser yng nghwmni nifer o bobl a gyffyrddwyd yn uniongyrchol mewn rhyw ffordd neu'i gilydd gan y digwyddiadau hynny.

Clywais gan ddyn tân oedd yn gorfod brwydro yn erbyn y dagrau wrth gofio'r cyfeillion a chydweithwyr fu farw ar y diwrnod hwnnw; Cymraes fu'n cysuro pobl yn eu galar; ffrind ysgol i ddyn o Gwm Tawe oedd yn digwydd gweithio yng Nghanolfan Fasnach y byd y diwrnod hwnnw ac a dalodd am hynny gyda'i fywyd, a Chymry sy'n drigolion Efrog Newydd, ac a welodd y ddinas sy'n gartref iddyn nhw yn newid dros nos.

Hefyd ymhlith y rhai y bûm yn eu holi oedd Mel Williams. Dyn camera ydi Mel, sydd bellach yn byw a gweithio yn Qatar yn y dwyrain canol. Ond 'nôl ym mis Medi 2001, bu'n gydweithiwr clos ar y camera am rai dyddiau wrth i fi ohebu o Efrog Newydd i BBC Cymru.

Yn ardal Efrog Newydd ar fy ngwyliau oeddwn i, ond daeth y gwyliau i ben wrth i'r awyrennau daro dau dwr Canolfan Fasnach y Byd. Roedd ffawd wedi penderfynu y byddwn i yn y fan a'r lle i ohebu ar un o'r straeon teledu fwyaf welodd y byd erioed.

Wrth ddychwelyd i Efrog Newydd yr haf yma, ac yn arbennig wrth sgwrsio'n hir gyda Mel Williams, roedd yr atgofion yn llifo'n ôl.

Ground zero yn 2011
Llun o ymweliad diweddaraf Rhun i Ground Zero eleni

Rwy'n cofio camu allan o Grand Central Station i strydoedd y ddinas ac arogl llosgi yn llenwi'r awyr.

Roeddwn i wedi bod yn y ddinas rai blynyddoedd ynghynt, ond doedd fan hyn ddim yr un lle: y strydoedd yn ddistaw, a dim ond sgrech seirenau'r gwasanaethau brys yn rhwygo'r llonyddwch; trigolion di-hid a byrlymog Efrog Newydd yn dawel yn eu sioc a'u galar.

Yn crwydro'r strydoedd oedd miloedd o bobl yn chwilio am anwyliaid oedd ar goll.

Yn Union Square yn ne Ynys Manhattan, roedd cannoedd ar gannoedd o bosteri wedi'u gosod ar frys ac ar bob poster oedd llun - gŵr neu wraig, mab neu ferch, cariad neu ffrind - a rhif ffôn i gysylltu. Tybed oedd yna lygedyn o obaith iddyn nhw?

Oedd yna unrhyw un allai godi'r ffôn a dweud 'mae popeth yn iawn'?

I deuluoedd a chyfeillion dros dair mil o bobl ddaeth dim newyddion da.

Ddeng mlynedd yn ddiweddarach, er efallai bod y boen wedi lleddfu rhywfaint, mae'n rhaid bod y teimlad o golled gymaint ag erioed.

Mae'r deng mlwyddiant yn garreg filltir bwysig, ac mae degawd yn amser hir - mae fy mabi bach oedd yn fy mreichiau i yn America yn 2001 yn ferch fawr bellach. Ond ar y llaw arall, dyma ddiwrnod fydd am byth efallai, yn teimlo fel ddoe.



CYSYLLTIADAU RHYNGRWYD:
Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am gynnwys safleoedd rhyngrwyd allanol


Archwilio'r BBC

Mae'r dudalen hon yn ymddangos ar ei gorau mewn porwr cyfoes sy'n defnyddio dalennau arddull (CSS). Er y byddwch yn gallu gweld cynnwys y dudalen hon yn eich porwr persennol, fyddwch chi ddim yn cael profiad gweledol cyflawn. Ystyriwch ddiweddaru'r porwr os gwelwch yn dda, neu alluogi dalennau arddull (CSS) os yw'n bosib i chi wneud hynny.
Americas Africa Europe Middle East South Asia Asia Pacific