British Broadcasting Corporation

Safleoedd Eraill BBC

Newyddion Mewn Ieithoedd Erail

Diweddarwyd: Dydd Sadwrn, 3 Medi 2011, 12:41 GMT 13:41 UK
2012: Magu Paralympwyr y dyfodol

Wal dringo
Mae dros 500 o glybiau cymunedol yn cynnig sesiynau i bobl gydag anabledd

Gyda blwyddyn i fynd cyn Gemau Paralympaidd Llundain 2012, mae yna obeithion uchel y bydd y Cymry o fewn tîm Prydain yn efelychu eu llwyddiant yn Beijing.

Yno, enillwyd 25% o'r medalau aur gan y 14% o'r tîm oedd yn athletwyr Cymreig.

Y gyfrinach tu ôl i'r llwyddiant yn ôl sawl un yw'r academi a lansiwyd gan Chwaraeon Anabledd Cymru yn 2006.

"Mae gair 'arweinwyr y byd' yn cael ei daflu o gwmpas," meddai Gerwyn Owen, rheolwr academi Chwaraeon Anabledd Cymru oedd wedi derbyn clod timau Paralympaidd Awstralia a De Affrica wrth iddynt ymweld â Chymru'r haf yma.

"Ond dydy o ddim yn system cymhleth. Rydym wedi gweithio ar gynnig y cyfleodd i bobl a phlant ifanc i gymryd rhan mewn chwaraeon, ac o hynny datblygu rhagoriaeth ymhlith rhai."

Ni fyddem byth yn disgwyl i unrhyw un methu cymryd rhan oherwydd amhariad. Ond yn realistig, mae rhai staff dal yn ofnus i adael rhai disgyblion gydag anghenion arbennig cymryd rhan lawn mewn chwaraeon.
Julie Rotchell, Chwaraeon Cymru

Mae Gerwyn Owen yn disgrifio'r academi fel un 'rhith', sy'n ymgeisio i gynnig hyfforddiant i athletwyr talentog cyn agosed i'w cartrefi a phosib, pan fo'n bosib.

Yn ôl Chwaraeon Anabledd Cymru, roedd dros filiwn o sesiynau ar gael blwyddyn ddiwethaf i bobl anabl fwynhau chwaraeon mewn 500 o glybiau cymunedol.

"Dyna le byddent yn cael y cyfle i fwynhau'r gweithgareddau, ac efallai yn y pen draw, dilyn y llwybr tuag at y Gemau Paralympaidd," meddai Michelle Daltry, swyddog datblygu genedlaethol y sefydliad sy'n cydlynu'r swyddogion datblygu ym mhob sir yng Nghymru.

"Rydym hefyd yn gweithio i hybu sgiliau athrawon ac arweinwyr ifanc sy'n cynnal clybiau ar ôl yr ysgol, gan egluro'r addasiadau gall ei wneud i offer, fel defnyddio pêl sy'n fwy gweladwy, neu sy'n gwneud s?n wrth ei daro.

Pel fasged cadair olwyn
Enillodd athletwyr Cymreig 25 o fedalau aur ym Meijing

"Ein ffocws yw cynnig cyfleoedd addas i bob plentyn, a'n bod yn cynnig delweddau positif o bobl gydag anabledd yn mwynhau chwaraeon."

Yn yr ysgol

Cytunodd Michelle Daltry mai un sialens sy'n parhau yw helpu'r niferoedd uchel o blant gydag anabledd sydd mewn ysgolion prif lif erbyn hyn cymryd rhan lawn mewn gwersi chwaraeon.

Yn ôl Elin Williams, disgybl mewn ysgol eilradd prif lif yng Ngwynedd gyda nam ar ei golwg, sesiwn gydag offer y gampfa oedd ei gwers arferol chwaraeon hi.

"Roedd lot o bêl rhwyd a hoci yn ein hysgol ni, felly gwnes i lot o hongian o gwmpas yn gwneud dim, neu fynd i'r gampfa, gan nad oedd lot arall i'w wneud," meddai.

"Doeddwn i ddim yn gwybod dim byd am chwaraeon fel pêl gol {ar gyfer pobl gyda nam y golwg}. Heblaw am ychydig o gymnasteg a nofio, roeddwn yn y gampfa, ac roeddwn yn teimlo 'chydig wedi fy ngadael allan weithiau."

Trodd Elin at benwythnosau gydag Action for the Blind er mwyn cael mwynhau campau awyr agored megis dringo ac abseilio.

Mae Julie Rotchell, rheolwr yn Chwaraeon Cymru sydd wedi helpu datblygu rhaglenni i hybu addysg gorfforol yn yr ysgol, yn cytuno bod yna dal ffordd i fynd cyn bod cyfleusterau chwaraeon yn ddigonol i bawb.

"Ni fyddem byth yn disgwyl i unrhyw un methu cymryd rhan oherwydd amhariad," meddai Julie Rotchell.

"Ond yn realistig, mae rhai staff dal yn ofnus i adael rhai disgyblion gydag anghenion arbennig cymryd rhan lawn mewn chwaraeon.

Steve Thomas
Yr hwyliwr yma ywr Cymro gyntaf i gael ei ddewis i Lundain 2012

"Rydym yn cynnig hyfforddiant i'r rhai sydd am annog cyfranogiad, ond rydym yn clywed bod y staff dim ond yn meddwl am hyn pan fo sialens arbennig yn dod i fyny o fewn un dosbarth."

Argoeli'n dda

Ond mae Bethan Frost, swyddog gwelliannau ysgolion Chwaraeon Cymru ar gyfer Caerdydd, wedi gweld cynnydd yn niferoedd yr ysgolion sy'n gofyn iddi am gymorth, a'u bod yn gofyn barn y plentyn am yr hyn maen nhw eisiau.

"Erbyn cyrraedd ysgol eilradd, mae'r disgybl a'r gallu i gyfathrebu beth maen nhw eisiau, yn lle cael y sefyllfa wedi ei orfodi arnynt," meddai.

"Hefyd, mae diwrnodau mabolgampau, yn enwedig mewn ysgolion cynradd yn fwy cynwysedig rwan. Mae yna garwsél o weithgareddau, fel nad yw plentyn mewn cadair olwyn yn unig yn cael eu gwthio, ond yn cymryd rhan lawn eu hunain."

Mae Gerwyn Owen yn gobeithio bydd y gwaith yma i annog plant gydag anabledd y fwynhau chwaraeon yn yr ysgol ac yn y gymuned yn parhau, er mwyn i Gymru gallu dathlu llwyddiant eto yn Llundain 2012 a thu hwnt.

Enillodd athletwyr Cymreig dros 20 o fedalau ym mhencampwriaethau'r byd eleni.



CYSYLLTIADAU RHYNGRWYD:
Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am gynnwys safleoedd rhyngrwyd allanol


Archwilio'r BBC

Mae'r dudalen hon yn ymddangos ar ei gorau mewn porwr cyfoes sy'n defnyddio dalennau arddull (CSS). Er y byddwch yn gallu gweld cynnwys y dudalen hon yn eich porwr persennol, fyddwch chi ddim yn cael profiad gweledol cyflawn. Ystyriwch ddiweddaru'r porwr os gwelwch yn dda, neu alluogi dalennau arddull (CSS) os yw'n bosib i chi wneud hynny.
Americas Africa Europe Middle East South Asia Asia Pacific