British Broadcasting Corporation

Safleoedd Eraill BBC

Newyddion Mewn Ieithoedd Erail

Diweddarwyd: Dydd Llun, 15 Awst 2011, 11:41 GMT 12:41 UK
Mwy o effaith ar blismona lleol?

Heddlu
Mae'r adroddiad yn rhagweld y gallai 16,000 o swyddi heddlu gael eu colli ar draws y DU

Gwasanaethau plismona lleol fydd yn diodde' waetha' yn sgil toriadau'r llywodraeth i gyllid yr heddlu, yn ôl gwaith ymchwil gan Brifysgol Caerdydd.

Mae adroddiad cynhwysfawr gan Sefydliad y Prifysgolion ar Wyddorau'r Heddlu yn dangos y bydd grant y llywodraeth ar gyfer plismona lleol yn cael ei gwtogi £1.36 biliwn, neu 14%, dros y pedair blynedd nesa'.

Mae'r awdur, Dr Timothy Brain - cyn Brif Gwnstabl Heddlu Sir Gaerloyw a phennaeth cyllid Cymdeithas y Prif Gwnstabliaid (ACPO) - hefyd yn herio honiadau gweinidogion na fydd llawer o effaith ar brif wasanaethau.

Bydd casgliadau'r adroddiad hefyd yn codi rhagor o gwestiynau am blismona digwyddiadau tebyg i'r terfysgoedd yn Lloegr yr wythnos ddiwetha'.

Mae Dr Brian yn rhagweld y gallai cyfanswm o 16,000 o swyddi gael eu colli - yr union nifer o blismyn a gafodd eu galw i ddelio â'r terfysg yn Llundain.

Effaith ar y prif wasanaethau

Meddai Dr Brian: "Gyda chymaint â 16,000 o swyddi'n mynd, mae'n debygol y bydd 'na effaith ar y prif wasanaethau.

"Mae'r cynnydd yn nifer y swyddogion heddlu ers 2004/05 wedi bod yn benna' i alluogi plismona lleol, cymunedol.


Y lluoedd mwya' effeithlon fydd yn cael eu taro waetha', gan mai nhw sydd gan y lleia' o le i wneud arbedion pellach

Dr Timothy Brain

Sefydliad y Prifysgolion ar Wyddorau'r Heddlu


"Mae'n debygol mai plismona cymunedol fydd yn gweld yr effaith mwya'. Gwasanaethau heddlu a morâl ymhlith swyddogion fydd yn diodde' waetha' mae'n siŵr," ychwanegodd.

"Yn ôl gweinidogion, bydd yr heddlu'n gallu ymdopi trwy ganolbwyntio eu hadnoddau - ond dim ond trwy dynnu adnoddau o rywle arall y bydd modd gwneud hynny."

Mae adroddiad Dr Brain, Cyllid yr Heddlu (Cymru a Lloegr) 2011, yn edrych ar effaith Adolygiad Gwariant y llywodraeth y llynedd, Grant Setliad yr Heddlu a chyhoeddiadau gwariant pob un o'r 43 awdurdod heddlu lleol.

Cyllid plismona lleol

Ar y cyfan bydd y toriadau'n cyfateb â chwtogi £1.2 biliwn o'r cyllid £13 biliwn erbyn 2014-15.

Ond daw'r adroddiad i'r casgliad fod diogelwch canolog a chynlluniau ariannu preifat (PFI) wedi'u hamddiffyn yn weddol. Bydd y rhan fwya' o'r effaith i'w weld ar y cyllid sy'n cael ei roi i awdurdodau heddlu ar gyfer plismona lleol, yn ôl yr astudiaeth.

Mae Dr Brain yn cadarnhau amcangyfrifon cynharach y bydd dros 34,000 o swyddogion yn colli eu gwaith yng Nghymru a Lloegr erbyn 2014-15 - gan gael gwared, fwy neu lai, ar y cynnydd mewn nifer a welwyd o dan y llywodraeth ddiwetha'.

Mae'n honni nad yw awdurdodau heddlu wedi cael llawer o amser i gyflwyno'r toriadau cyn dechrau'r flwyddyn ariannol 2011-12.

Mae'r adroddiad hefyd yn codi amheuon ynglŷn â honiadau'r Swyddfa Gartre' bod modd arbed 2.5 miliwn o oriau'r heddlu trwy wella effeithlonrwydd.

"Falle na fydd y ffyrdd yma o wella effeithlonrwydd yn gweithio yn y modd a fwriadwyd," eglura Dr Brain.

Atebolrwydd

"Yn eironig ddigon, y lluoedd mwya' effeithlon fydd yn cael eu taro waetha', gan mai nhw sydd gan y lleia' o le i wneud arbedion pellach."

Mae Dr Brain yn galw am eglurhad gwell o system gyllido'r heddlu - sydd, yn ei ôl o, yn "cuddio gwir atebolrwydd".

Ar hyn o bryd mae'r Swyddfa Gartre, Adran Cymunedau a Llywodraeth Leol, Llywodraeth Cymru ac awdurdodau heddlu lleol yn rhan o'r system.

"Os yw'r llywodraeth o ddifri ynglŷn â'r 'Gymdeithas Fawr' a sicrhau bod materion lleol yn fwy cyhoeddus, mae'n rhaid symleiddio'r cymhlethdod sy'n ymwneud â chyllido'r heddlu," meddai Dr Brain.

"Ar y funud mae'n anodd dweud pwy yn union sy'n gyfrifol am y toriadau difrifol sy'n ein hwynebu."



HEFYD
Heddlu: Colli 1,300 o swyddi?
21 Gorff 11 |  Newyddion
Rhybudd am fwy o droseddu
16 Mai 11 |  Newyddion
Arbedion: Heddluoedd i gydweithio
31 Ion 11 |  Newyddion
Canolfannau: Pryder am wasanaeth
25 Ion 11 |  Newyddion
'Colli 1,600 o swyddi yng Nghymru'
19 Ion 11 |  Newyddion
Pobl 'yn fodlon talu mwy am blismyn'
11 Ion 11 |  Newyddion
Toriadau: 'Yn diogelu'r llinell flaen'
13 Rhag 10 |  Newyddion
Plismyn y gogledd 'i ymddeol'
04 Tach 10 |  Newyddion

CYSYLLTIADAU RHYNGRWYD:
Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am gynnwys safleoedd rhyngrwyd allanol


Archwilio'r BBC

Mae'r dudalen hon yn ymddangos ar ei gorau mewn porwr cyfoes sy'n defnyddio dalennau arddull (CSS). Er y byddwch yn gallu gweld cynnwys y dudalen hon yn eich porwr persennol, fyddwch chi ddim yn cael profiad gweledol cyflawn. Ystyriwch ddiweddaru'r porwr os gwelwch yn dda, neu alluogi dalennau arddull (CSS) os yw'n bosib i chi wneud hynny.
Americas Africa Europe Middle East South Asia Asia Pacific