British Broadcasting Corporation

Safleoedd Eraill BBC

Newyddion Mewn Ieithoedd Erail

Diweddarwyd: Dydd Iau, 7 Gorffennaf 2011, 06:03 GMT 07:03 UK
Bylchau o hyd mewn gwasanaethau iechyd meddwl

Iechyd meddwl
Does 'na ddim adnoddau digonol bob amser yn ôl yr adroddiad

Mae bylchau yng ngwasanaethau iechyd meddwl mewn rhannau o Gymru er bod gwelliannau wedi digwydd ers 2005, yn ôl adroddiad gan Archwilydd Cyffredinol Cymru.

Dywed yr adroddiad fod anghydraddoldebau yn parhau, a bod Llywodraeth Cymru, y Gwasanaeth Iechyd Gwladol a chynghorau sir yn wynebu heriau newydd yn y maes.

Chwe blynedd yn ôl y cafodd yr adroddiad cynhwysfawr diwethaf ei baratoi gan Swyddfa'r Archwilydd.

Noda'r adroddiad newydd, a gafodd ei gyhoeddi ddydd Iau, fod adnoddau wedi'u trosglwyddo o wasanaethau cleifion mewnol i wasanaethau cymunedol, a bellach mae gan lawer o ardaloedd ystod ehangach o wasanaethau cymunedol ar waith.

'Dim cyswllt clir'

Er hynny, nid oes adnoddau digonol bob amser ar gael ac nid oes cyswllt clir rhwng lefel yr adnoddau a'r angen mewn gwahanol rannau o Gymru.

Mae llawer o feddygon teulu a staff nad ydyn nhw wedi cael hyfforddiant iechyd meddwl o fewn y tair blynedd diwethaf, a phrin fu'r cynnydd a wnaed o ran cynyddu nifer y meddygon teulu sy'n meddu ar sgiliau arbenigol ym maes iechyd meddwl.

Huw Vaughan Thomas
Mae'r darlun yn gymysg; ni fu'r cynnydd yn unffurf ledled Cymru ac erys heriau sylweddol
Huw Vaughan Thomas
Archwilydd Cyffredinol Cymru

Fodd bynnag, cymerwyd camau i wella'r ddarpariaeth gofal sylfaenol o wasanaethau iechyd meddwl a rhoi cymorth arbenigol i fwy o feddygon teulu a staff, yn ôl yr adroddiad.

Gall amseroedd aros am wasanaethau therapi seicoleg fod yn hir iawn, ac yn hwy na thargedau Llywodraeth Cymru, er bod gwasanaethau wedi gwella mewn rhai rhannau o Gymru.

Ers 2005 bu cynnydd yn niferoedd y cynghorwyr, y seicotherapyddion, y seicolegwyr a'r staff iechyd meddwl cymunedol sydd wedi cael hyfforddiant mewn therapïau seicolegol.

Bu camau gweithredu gan Lywodraeth Cymru i hyrwyddo a chefnogi gwelliannau mewn gwasanaethau iechyd meddwl i oedolion yn rhannol effeithiol, ac mae Llywodraeth Cymru wedi cyflawni llawer o'r camau gweithredu yr oedd yn gyfrifol amdanyn nhw o dan y Fframwaith Gwasanaeth Cenedlaethol diwygiedig.

Heriau newydd

Fodd bynnag, mae gormod o dargedau a chamau gweithredu allweddol ar gyfer gwasanaethau iechyd meddwl wedi'u pennu o ganlyniad i adolygiadau allanol.

Nid yw'r rhain wedi'u cydgysylltu na'u blaenoriaethu'n effeithiol yn lleol, ac nid yw Llywodraeth Cymru wedi monitro'r broses o weithredu ei chanllawiau ar sut y dylid darparu rhai gwasanaethau yn effeithiol.

Mae heriau newydd wedi dod i'r amlwg dros y blynyddoedd diwethaf.

Mae'r rhain yn cynnwys y galw cynyddol am wasanaethau yn ystod cyfnod o gyfyngiadau ariannol, a newid o ran ffocws gwasanaethau tuag at sicrhau'r iechyd meddwl gorau posibl a chyflawni gwell ansawdd bywyd gan fyw mor annibynnol â phosibl.

Mae'r broses ddiweddaraf o ad-drefnu'r gwasanaeth iechyd yn gyfle i'r Byrddau Iechyd newydd lywio newidiadau, ond nid oes gan y byrddau drefniadau effeithiol ar waith i fonitro pa mor dda y maen nhw'n ymateb i gyngor cenedlaethol ar wella gwasanaethau ac arbed costau.

Mae'r adroddiad yn gwneud nifer o argymhellion ar gyfer Llywodraeth Cymru, gan gynnwys:

  • Canolbwyntio ei strategaeth iechyd meddwl newydd ar ymgorffori elfennau gwasanaeth allweddol ledled Cymru a sicrhau bod gan y gwasanaethau hyn adnoddau priodol a'u bod yn gweithredu'n effeithiol;
  • Gosod canlyniadau gwasanaeth wrth wraidd y strategaeth iechyd meddwl newydd, gan gynnwys mewn perthynas â phennu targedau, casglu gwybodaeth a rheoli perfformiad;
  • Ystyried y potensial ar gyfer buddsoddi yn y gwasanaethau iechyd meddwl hynny a fydd yn sicrhau arbedion net i'r gwasanaeth iechyd a'r sector cyhoeddus cyfan.

'Calonogol'

"Cafwyd gwelliannau calonogol mewn gwasanaethau iechyd meddwl i oedolion ers adolygiad sylfaenol 2005," meddai Archwilydd Cyffredinol Cymru, Huw Vaughan Thomas.

"Fodd bynnag, mae'r darlun yn gymysg; ni fu'r cynnydd yn unffurf ledled Cymru ac erys heriau sylweddol.

"Mae'n hanfodol bod Llywodraeth Cymru, cyrff y gwasanaeth iechyd a chynghorau yn cydweithio'n agos, ac yn parhau i ddatblygu a gwella gwasanaethau er mwyn sicrhau bod pobl Cymru y mae problemau iechyd meddwl yn effeithio arnynt yn derbyn y gofal gorau posibl."



HEFYD
Adolygu cyffuriau gwrth-iselder
05 Gorff 11 |  Newyddion
Gwelliannau iechyd meddwl
05 Gorff 11 |  Newyddion
Newid agweddau at iechyd meddwl
13 Meh 11 |  Newyddion

CYSYLLTIADAU RHYNGRWYD:
Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am gynnwys safleoedd rhyngrwyd allanol


Archwilio'r BBC

Mae'r dudalen hon yn ymddangos ar ei gorau mewn porwr cyfoes sy'n defnyddio dalennau arddull (CSS). Er y byddwch yn gallu gweld cynnwys y dudalen hon yn eich porwr persennol, fyddwch chi ddim yn cael profiad gweledol cyflawn. Ystyriwch ddiweddaru'r porwr os gwelwch yn dda, neu alluogi dalennau arddull (CSS) os yw'n bosib i chi wneud hynny.
Americas Africa Europe Middle East South Asia Asia Pacific