British Broadcasting Corporation

Safleoedd Eraill BBC

Newyddion Mewn Ieithoedd Erail

Diweddarwyd: Dydd Llun, 11 Ebrill 2011, 12:39 GMT 13:39 UK
Beth fydd yn wahanol yn 2011?

Y Senedd
Gyda phwerau deddfu ychwanegol a chynifer o ACau yn ymddeol, sut olwg fydd ar y Cynulliad nesaf?

Rhiannon Michael
BBC Cymru

Gyda phwerau deddfu ychwanegol a 15 o gyn-aelodau Cynulliad yn sicr o beidio â dychwelyd ar ôl yr etholiad heb sôn am y rhai allai fethu â chael eu hail ethol, bydd y Cynulliad nesaf yn un go wahanol.

Wedi refferendwm Mawrth 3, bydd y Cynulliad nesaf yn gallu deddfu yn yr 20 maes pwnc syd wedi eu datganoli heb ofyn caniatad y Senedd yn Llundain.

Mae hyn yn golygu felly y bydd gwleidyddion Bae Caerdydd yn gallu deddfu ar yr economi, trafnidiaeth, addysg, iechyd ac ati.

Unwaith mae'r bil (sef deddf arfaethedig) wedi bod trwy'r broses graffu yn y Cynulliad fe fydd yn mynd yn syth i gael sêl Y Frenhines i fod yn ddeddf.

Wrth i'r pleidiau ddatgelu eu maniffestos un wrth un yn ystod ail wythnos yr ymgyrch fe fydd yn dod yn gliriach pa ddeddfau fydd y gwleidyddion yn gobeithio'u pasio.

Cyn i'r trydydd Cynulliad ddod i ben ym mis Mawrth, yr unig ddeddfwriaeth na chyrhaeddodd y llyfrau statud oedd y ddeddf ar roi organau.

Roedd cefnogaeth traws-bleidiol i newid y system rhoi organau a'r Llywodraeth wedi cyflwyno cais i San Steffan am yr hawl i ddeddfu ar y mater.

Er bod amwyster a yw rhoi organau yn syrthio o fewn i'r maes iechyd, mae'n debygol y bydd y Cynulliad nesaf yn trafod deddfu i newid y drefn o roi organau.

Rôl menywod

Cynulliad Cenedlaethol Cymru oedd y cyntaf yn 2003 i gael deddfwrfa gyfartal o ran cynrychiolaeth y rhywiau.

Yn ystod tymor cyntaf y Cynulliad ddechreuodd yn 1999, roedd 40% o'r aelodau'n fenywod, tra bod 50% yn fenywod yno erbyn dechrau'r ail dymor yn 2003.

Gan fod 15 aelod o'r trydydd Cynulliad ddim yn sefyll eto, ac 8 o'r rheiny'n fenywod mae hi'n annhebygol y bydd cyfran y dynion a'r menywod yn y Cynulliad yn gyfartal.

Ac wrth gwrs, mae'n sicr y bydd 15 wyneb newydd yn y Cynulliad nesaf - o gymharu a 14 wyneb newydd yn 2003 ac 13 in 2007.

Mae hynny heb ystyried aelodau o'r trydydd Cynulliad sy'n sefyll etholiad eto allai ddeffro ar Fai 6 wedi colli eu seddi.

Gallwn ni hefyd ddisgwyl trefn bwyllgora symlach wedi i'r pedwerydd Cynulliad ymgynnull.

Mae consensws cyffredinol bod y strwythur presennol yn anhylaw, gyda gormod o bwyllgorau ar gyfer rhy ychydig o aelodau'r meinciau cefn.

Y pwyllgor busnes fydd yn penderfynu ar yr union newidiadau ond mae Comisiwn y Cynulliad wedi crybwyll ei bod yn benderfynol y bydd y drefn newydd, mwy effeithlon yn ei le erbyn y daw aelodau nôl ar ôl gwyliau'r haf.



NEWYDDION
PLAID ETHOL RHANB CYF +/-
LLAF 28 2 30 +4
CEID 6 8 14 +2
PC 5 6 11 -4
DR 1 4 5 -1
ARALL 0 0 0 -1

Ar ôl cyhoeddi 40 o'r 40 sedd

YR YMGYRCH
YR ARWEINWYR
PYNCIAU LLOSG
BARN Y PLEIDIAU
MANIFFESTO
YMGYRCHOEDD
CEFNDIR

Y RHANBARTHAU


HEFYD
Organau: Disgwyl cyhoeddiad
12 Ion 11 |  Newyddion
Cynulliad: 'Tegwch i fenywod'
30 Ion 09 |  Newyddion

CYSYLLTIADAU RHYNGRWYD:
Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am gynnwys safleoedd rhyngrwyd allanol


Archwilio'r BBC

Mae'r dudalen hon yn ymddangos ar ei gorau mewn porwr cyfoes sy'n defnyddio dalennau arddull (CSS). Er y byddwch yn gallu gweld cynnwys y dudalen hon yn eich porwr persennol, fyddwch chi ddim yn cael profiad gweledol cyflawn. Ystyriwch ddiweddaru'r porwr os gwelwch yn dda, neu alluogi dalennau arddull (CSS) os yw'n bosib i chi wneud hynny.
Americas Africa Europe Middle East South Asia Asia Pacific