British Broadcasting Corporation

Safleoedd Eraill BBC

Newyddion Mewn Ieithoedd Erail

Diweddarwyd: Dydd Llun, 28 Chwefror 2011, 21:39 GMT
Cerddorion ar 'streic' Gŵyl Ddewi

Cryno ddisgiau Cymraeg mewn siop
Dywed cerddorion eu bod yn colli arian yn sgil system freindaliadau'r PRS

Mae cerddorion wedi arwyddo llythyr agored yn gwrthod gadael i'w cerddoriaeth gael ei chwarae ar Radio Cymru Ddydd Gŵyl Dewi.

Mae'r grŵp, sy'n cynrychioli hyd at 100 o artistiaid a chwmnïau cyhoeddi yng Nghymru, wedi dadlau bod angen cyfraddau gwell i'w cerddoriaeth.

Daw eu galwad yn sgîl newidiadau yn 2007 i system dalu'r Performing Rights Society yng Nghymru.

Arweiniodd hyn at dalu llai o freindal i gerddorion a chyfansoddwyr y mae eu cerddoriaeth yn cael ei chwarae ar orsafoedd yng Nghymru.

Dywedodd BBC Cymru mai anghydfod rhwng PRS a'r cerddorion ac nid BBC Cymru oedd y mater, ac mai gwrandawyr yr orsaf fyddai ar eu colled.

'Prinnach'

"Rydyn ni'n gwrthod rhoi hawl i'r BBC chwarae ein cerddoriaeth ar Fawrth 1 fel eu bod yn gweld gwir werth ein cerddoriaeth i'w gwasanaethau," meddai llefarydd ar ran y grŵp cerddorion.

"Heb newid y cyfraddau breindaliadau (49c y funud ar hyn o bryd) mae'n debyg y bydd cerddoriaeth Gymraeg wedi ei recordio yn dod yn nwydd hyd yn oed brinnach nag yw ar hyn o bryd."

Ychwanegodd fod y brotest yn ymgais i gael y BBC i ddefnyddio eu "dylanwad sylweddol" i berswadio'r PRS i newid y gyfradd breindal neu drafod yn uniongyrchol â'r cerddorion yn annibynnol.

Mae'r PRS wedi dweud fod eu system yn deg: "Os buasai'r PRS yn newid rheolau ac yn rhoi ryw fath o cultural division i'r ochr Gymraeg yna pwy sy'n talu am hynny? Yn y pen draw, pwy sy'n talu ydy gweddill aelodau PRS a fedrwn ni ddim cael ein gweld yn ffafrio un canran o'r aelodaeth dros y lleill," meddai eu llefarydd, John Hywel Morris.

"Mae'n fater o weithio allan be ydy siâr y gynulleidfa - be ydi'r cyrhaeddiad. Dwi'n meddwl mai'r ateb i'r anghydfod ydy edrych ar yr ochr o gael nawdd," ychwanegodd.

Er bod pennaeth Radio Cymru, Siân Gwynedd, wedi dweud ei bod yn "cydymdeimlo'n fawr" â'r cerddorion, mae'r BBC yn dweud mai "anghydfod rhwng y PRS a cherddorion, nid BBC Radio Cymru" yw'r mater, a'i bod yn "anffodus y gallai ein gwrandawyr golli allan os yw'r brotest yn digwydd."

"Fel cefnogwr y diwydiant cerddoriaeth Gymraeg mae'n bryder i ni fod yr anghydfod rhwng PRS a'i aelodau o Gymru yn dal heb ei ddatrys," ychwanegodd llefarydd ar ran y BBC.

"Y PRS ar hyn o bryd sydd yn dal i benderfynu lefel taliadau ac mae hyn yn fater iddyn nhw ei drafod gyda'i aelodau."

Gostyngiad

Mae'r PRS yn cael ei thalu bob tro mae cerddoriaeth yn cael ei chwarae yn gyhoeddus. Wedyn mae'r gymdeithas yn rhannu'r tâl ymhlith cerddorion a chyfansoddwyr y gerddoriaeth.

Yn 2007, newidiodd y PRS y fformiwla sy'n cael ei defnyddio i dalu am gerddoriaeth sy'n cael ei darlledu yng Nghymru.

Yn ôl adroddiad gan y Sefydliad Cerddoriaeth Gymreig yn 2010, byddai artistiaid sy'n darlledu eu gwaith ar Radio Cymru yn derbyn 49 ceiniog am bob munud sy'n cael eu darlledu.

Mae hynny am fod PRS yn trin Radio Cymru fel gwasanaeth radio lleol yn hytrach na darlledwr cenedlaethol.

O ganlyniad i hyn lleihaodd talu breindaliadau yng Nghymru o £1.6 miliwn yn 2007 i £260,000 yn 2009.

Corff newydd

Yn 2010 roedd adroddiad y Sefydliad Cerddoriaeth Gymreig yn argymell sefydlu corff newydd i gasglu breindaliadau artistiaid Cymraeg fel ffordd o gael mwy o arian gan ddarlledwyr.

Yn ôl y datganiad diweddaraf gan y grŵp o gerddorion sy'n protestio, gallai Cymru fod ar fin gweld sefydlu ei chymdeithas gasglu breindaliadau ei hun sydd wedi ei chyllido yn y lle cyntaf gan Lywodraeth y Cynulliad.

Mae bron i 100 o artistiaid a chwmnïau cyhoeddi wedi arwyddo'r llythyr agored at y BBC gan gynnwys Geraint Jarman, Cian Ciaran, aelodau The Peth a Catatonia a Meic Stevens. Dywed y grŵp hefyd fod yr actor Rhys Ifans yn cefnogi'r ymgyrch.



HEFYD
Corff breindaliadau newydd?
11 Hyd 10 |  Newyddion
Cerddorion: 'Diwedd gyrfa'
25 Maw 08 |  Newyddion
Cerddorion: 'Colli £1.2m'
12 Tach 07 |  Newyddion

CYSYLLTIADAU RHYNGRWYD:
Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am gynnwys safleoedd rhyngrwyd allanol


Archwilio'r BBC

Mae'r dudalen hon yn ymddangos ar ei gorau mewn porwr cyfoes sy'n defnyddio dalennau arddull (CSS). Er y byddwch yn gallu gweld cynnwys y dudalen hon yn eich porwr persennol, fyddwch chi ddim yn cael profiad gweledol cyflawn. Ystyriwch ddiweddaru'r porwr os gwelwch yn dda, neu alluogi dalennau arddull (CSS) os yw'n bosib i chi wneud hynny.
Americas Africa Europe Middle East South Asia Asia Pacific