British Broadcasting Corporation

Safleoedd Eraill BBC

Newyddion Mewn Ieithoedd Erail

Diweddarwyd: Dydd Iau, 27 Mai 2010, 14:52 GMT 15:52 UK
Gwrthod ehangu addysg Gymraeg yng Nghaerdydd

Ysgol Gynradd Saesneg Lansdown
Bwriad y cyngor oedd symud Ysgol Treganna i safle'r ysgol Saesneg

Mae cynigion Cyngor Sir Caerdydd, sy'n cynnwys ehangu addysg Gymraeg yng ngorllewin y ddinas, wedi cael eu gwrthod.

Y Prif Weinidog, Carwyn Jones, benderfynodd hyn a dywedodd y byddai'r ad-drefnu yn "andwyol i safon darpariaeth addysg Saesneg".

Mae Plaid Cymru wedi dweud bod y penderfyniad yn "sarhad llwyr".

Cafodd y penderfyniad hefyd ei feirniadau'n hallt gan Rhieni dros Addysg Gymraeg.

Y llynedd fe argymhellodd y cyngor y dylid cau Ysgol Lansdowne yn Nhreganna a symud Ysgol Gymraeg Treganna i'r safle hwnnw.

Mae 'na lefydd gwag yn ysgolion Saesneg yr ardal - ond mwy o alw am addysg Gymraeg a llefydd yn yr ysgolion hynny'n brin.

Dywedodd Mr Jones: "Rwy'n derbyn bod 'na ddadleuon cryf ar gyfer ad-drefnu addysg gynradd yn ardal Treganna ac rwy'n gobeithio y bydd y cyngor yn ailystyried ac y bydd gwell cyfatebiaeth rhwng yr angen a'r galw am lefydd o ran addysg Gymraeg a Saesneg yn yr ardal."

'Sarhad'

Mae llefarydd Plaid Cymru ar addysg, Nerys Evans AC, wedi dweud bod y penderfyniad yn "sarhad llwyr" ac yn groes i strategaeth addysg Cymraeg Llywodraeth y Cynulliad.

Dywedodd Mr Jones fod gan bob disgybl hawl i fynediad i ysgol leol gydag adeiladau addas ac adnoddau beth bynnag oedd yr iaith.

"Rwy'n ymwybodol o deimladau rhieni addysg Gymraeg sydd eisiau ateb cynaliadwy ar gyfer y dyfodol ond dwi'n teimlo na fydden nhw yn dymuno gweld grwpiau mawr o blant o bosib yn gorfod cyfaddawdu.

"Fe fydd tair ysgol gynradd cyfrwng Cymraeg yn agor yn y ddinas yn ystod y flwyddyn academaidd nesa.

"Ond rwy'n gwybod bod 'na oedi hirach na'r disgwyl wedi bod yn y rhan hon o'r ddinas ... serch hynny, rwy'n obeithiol y bydd y cyngor yn ail-edrych ar y sefyllfa mor fuan â phosib er bod y dasg yn anodd."

'Hynod falch'

Croesawu penderfyniad Mr Jones wnaeth prifathro Ysgol Lansdowne, Richard Edwards.

"Mi rydyn ni'n hynod falch y bydd ein plant yn cael aros gyda'i gilydd ac na fydd aelodau ein hysgol deuluol yn cael eu gwahanu.

"Rydym yn gobeithio y bydd cynllun fydd yn edrych ar ôl buddiannau holl blant Treganna'n cael ei benderfynu a'i gyflwyno'n fuan".

Dywedodd Nona Evans, Cadeirydd Rhienid dros Addysg Gymraeg fod y Prif Weinidog yn "yn dweud ei bod yn dderbyniol i blant yn y sector Gymraeg barhau â'u haddysg mewn adeiladau cwbl annigonol, fel maent wedi gwneud ers blynyddoedd lawer ... ond nad yw'n dderbyniol i blant yn y sector cyfrwng Saesneg gael eu haddysgu yn y fath fodd. "

Cynghorydd Plaid Cymru ar y cyngor yw Delme Bowen ac mae'n aelod o is-bwyllgor ysgolion Cyngor Caerdydd.

"Mae pethau ar stop nawr.

Protest rhieni Ysgol Lansdown
Mae 'na wrthwynebiad wedi bod i'r cynlluniau

"Rhaid cofio bod cynnydd aruthrol yn y galw am addysg Gymraeg ar draws y ddinas, yn enwedig yn ardal Treganna. Mae'r ysgol yn orlawn.

"Rydym wedi bod yn cynllunio ac yn ymgynghori â rhieni am rai blynyddoedd.

"Y cynulliad sy'n galw arnon ni i gael gwared ar y llefydd gwag. Rhaid i ni ddatrys y broblem drwy ymgynghori eto gyda'r cynulliad."

Ar hyn o bryd mae 8,000 o lefydd gwag yn ysgolion y sir ar gost, meddai'r awdurdod, o £3 miliwn y flwyddyn.

Roedd rhieni Ysgol Gynradd Lansdowne wedi ymgyrchu i gadw'r ysgol ar y safle presennol.

'Anniddigrwydd'

Dywedodd arweinydd y cyngor, y Cynghorydd Rodney Berman, y byddai'r penderfyniad diweddara'n "achosi anniddigrwydd ymhlith y gymuned".

"Mae pobl yn y gymuned Gymraeg yn bennaf wedi bod yn gweithio yn galed iawn ers blynyddoedd i sicrhau ateb derbyniol i'r diffyg lle yn Nhreganna ac mae'r penderfyniad hwn yn ergyd iddyn nhw.

"Fe fydd rhieni Ysgol Gynradd Radnor hefyd mewn sioc bod rhannu safle ag Ysgol Treganna yn dderbyniol."

Rhodri Morgan yw Aelod Cynulliad ardal Treganna a dywedodd wrth BBC Cymru "nad yw'n dderbyniol i hyrwyddo addysg cyfrwng Cymraeg ar draul addysg drwy gyfrwng y Saesneg".

Ychwanegodd bod y sefyllfa yn Ysgol Gymraeg Treganna ar hyn o bryd yn "enbyd" ac y byddai'r Blaid Lafur yn "gweithio'n galed ac yn gadarnhaol er mwyn ceisio darganfod ateb derbyniol i sefyllfa hynod o anodd a chymhleth".



HEFYD
Ad-drefnu addysg: 'Llusgo traed'
02 Maw 10 |  Newyddion
Cyngor o blaid cau ysgol
30 Ebr 09 |  Newyddion
Cyngor yn argymell cau ysgol
27 Ebr 09 |  Newyddion
Caerdydd: 17 o ysgolion i gau?
06 Ebr 06 |  Newyddion

CYSYLLTIADAU RHYNGRWYD:
Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am gynnwys safleoedd rhyngrwyd allanol


Archwilio'r BBC

Mae'r dudalen hon yn ymddangos ar ei gorau mewn porwr cyfoes sy'n defnyddio dalennau arddull (CSS). Er y byddwch yn gallu gweld cynnwys y dudalen hon yn eich porwr persennol, fyddwch chi ddim yn cael profiad gweledol cyflawn. Ystyriwch ddiweddaru'r porwr os gwelwch yn dda, neu alluogi dalennau arddull (CSS) os yw'n bosib i chi wneud hynny.
Americas Africa Europe Middle East South Asia Asia Pacific