British Broadcasting Corporation

Safleoedd Eraill BBC

Newyddion Mewn Ieithoedd Erail

Diweddarwyd: Dydd Mercher, 21 Ebrill 2010, 12:25 GMT 13:25 UK
Dyfodol ysgolion yn hollti barn

Aled Scourfield
BBC Cymru

Mewn etholaethau ar hyd a lled Cymru, mae ymgeiswyr seneddol yn trafod pynciau mewn cyfarfodydd cyhoeddus neu mewn taflenni etholiadol sydd heb gysylltiad o gwbl â gwleidyddiaeth San Steffan.

Yn Nwyrain Caerfyrddin a Dinefwr, mae ad-drefnu ysgolion yn achosi cryn ddadlau ar hyn o bryd. Mae yna bryder mawr yn nhref Llanymyddyfri ynglŷn â chynlluniau posib Cyngor Sir Caerfyrddin i gau unig ysgol uwchradd y dref - Ysgol Pantycelyn, ac uno gydag ysgol Tregib, Llandeilo.

Mae ymgynghorwyr y Cyngor yn ffafrio codi ysgol newydd fawr ar gyrion Llandeilo ym mhentref Ffairfach.

Roedd nifer o rieni Pantycelyn o dan yr argraff y byddai ysgol newydd yn cael ei chodi yn Llangadog, sydd tua hanner ffordd rhwng Llanymyddyfri a Llandeilo, ond nid yw hynny'n debygol, yn ôl y cynlluniau diweddaraf.

Ffoslas
Agorodd Cwrs Rasio Ffoslas yn 2009.

Does gan y pwnc hwn ddim byd i'w wneud â gwleidyddiaeth San Steffan mewn gwirionedd. Cyngor Sir Caerfyrddin sydd wedi datblygu'r cynlluniau i ad-drefnu addysg uwchradd yng Nghwm Gwendraeth ac ardal Dinefwr, mewn partneriaeth gyda swyddogion addysg llywodraeth y cynulliad. Ond ydy hynny wedi rhwystro'r ymgeiswyr seneddol rhag lleisio eu barn ar y cynlluniau dadleuol hyn?

Mae Jonathan Edwards, ymgeisydd Plaid Cymru sy'n gobeithio olynu Adam Price, wedi honni bod ymddygiad y Cyngor Sir yn "awtocrataidd." Mae ymgeisydd y Ceidwadwyr, Andrew Morgan, yn gwrthwynebu'r syniad o gau'r ysgol yn chwyrn.

Cyfrifoldeb

Beth yn union yw'r cysylltiad rhwng ad-drefnu ysgolion uwchradd yn ardal Dinefwr a gwleidyddiaeth San Steffan? Wel, dim â dweud y gwir. Yn ôl Christine Gwyther, ymgeisydd y Blaid Lafur, mae gan wleidyddion "gyfrifoldeb" i gynrychioli barn eu hetholwyr ond "heb esgus taw y nhw'n gyfrifol am gael y gair olaf" 'chwaith.

Gardd Fotaneg Cymru, Llanarthne.
Mae'r etholaeth hon yn gartref i Ardd Fotaneg Cymru.

Mae pob un o'r ymgeiswyr yn dweud yn glir ei bod hi'n bwysig i allu mynegi barn yn glir ar faterion o bwys lleol. Ond faint o ddylanwad, mewn gwirionedd y bydd aelod seneddol yn ei gael ar y broses ad-drefnu ysgolion yn y pendraw? Yn ôl ymgeiswyr y Democratiaid Rhyddfrydol, William Powell, mae "cryn dipyn o waith" i'w wneud er mwyn esbonio i'r etholwyr pa haen o lywodraeth sy'n gyfrifol am wasanaeth penodol, ac fe ddylai gwleidyddion roi "negeseuon clir a syml" i bobl yn eu hetholaeth.

Felly ydy dadl am gynllun posib i gau ysgol yn rhan naturiol o ddadl ddemocrataidd iachus neu ydy'r cyfan yn peri dryswch mawr i bleidleiswyr ynglŷn â phwy sydd â'r gair olaf?




Archwilio'r BBC

Mae'r dudalen hon yn ymddangos ar ei gorau mewn porwr cyfoes sy'n defnyddio dalennau arddull (CSS). Er y byddwch yn gallu gweld cynnwys y dudalen hon yn eich porwr persennol, fyddwch chi ddim yn cael profiad gweledol cyflawn. Ystyriwch ddiweddaru'r porwr os gwelwch yn dda, neu alluogi dalennau arddull (CSS) os yw'n bosib i chi wneud hynny.
Americas Africa Europe Middle East South Asia Asia Pacific