British Broadcasting Corporation

Safleoedd Eraill BBC

Newyddion Mewn Ieithoedd Erail

Diweddarwyd: Dydd Gwener, 1 Ionawr 2010, 09:30 GMT
Amaeth: Rheolau newydd 'dadleuol'

Hyrddod
Mae'r cynllun yn cael ei weithredu ar l 1 Ionawr 2010.

Mae rheolau newydd yn dod i rym i ffermwyr defaid ddydd Gwener.

Mae'r Undeb Ewropeaidd yn ei gwneud hi'n ofynnol i osod tag adnabod electronig ar bob oen fydd yn cael ei eni.

Mae undebau'r ffermwyr a Llywodraeth y Cynulliad wedi bod yn erbyn y cynllun, ond mae peth cyfaddawdu wedi bod yng Nghymru.

O ganlyniad, bydd ffermwyr Cymru yn cael defnyddio dim ond tag sengl, nad oes rhaid iddo fod yn electronig, i dagio ŵyn y bwriedir eu lladd ym Mhrydain cyn eu bod yn 12 mis oed.

Mae hynny'n wahanol i'r ddyfais adnabod electronig lawn (EID) sy'n golygu tagio ŵyn ag un ddyfais weladwy ac un ddyfais adnabod electronig.

'Consesiynau'

Wrth siarad am y rheoliadau newydd, dywedodd y Gweinidog dros Faterion Gwledig, Elin Jones AC: "Dylai'r consesiynau yr ydym wedi'u cael gan Ewrop ei wneud yn haws i ffermwyr Cymru gadw at y rheoliadau Ewropeaidd ar gyfer tagio defaid.

"O heddiw ymlaen, bydd yn rhaid i ffermwyr ystyried y tagiau lladd y maen nhw am eu defnyddio i adnabod yr ŵyn sy'n cael eu geni yn 2010.

"Bydd arwerthiannau a lladd-dai yn gallu rhoi cyngor ar hyn, ond rhaid i ffermwyr gofio y bydd angen i'r defaid sy'n cael eu geni o 2010 ymlaen gael y ddyfais adnabod electronig lawn, os byddan nhw'n cael eu cadw am fwy na 12 mis.

"Bydd fy swyddogion yn cyhoeddi canllawiau ac yn diwygio llyfr y ddiadell gan eu rhoi, ddechrau Ionawr, i'n holl ffermwyr defaid a geifr cofrestredig i'w helpu drwy'r broses newydd.

"Hefyd hoffwn annog ffermwyr i ofyn i fy swyddogion am gyngor ar y mater hwn."

'Ennill ei phlwyf'

Wrth drafod a fydd yn rhaid i ffermwyr fynd ati i brynu cyfarpar tagio electronig yn syth, dywedodd y gweinidog: "Does dim rhaid i ffermwyr prynu cyfarpar darllen tagiau electronig.

"Rydym wedi gweithio'n galed i wneud y broses cadw cofnodion ar bapur mor syml â phosibl o dan y system newydd, er mwyn rhoi amser i'r dechnoleg newydd ennill ei phlwyf."

Roedd aelodau Cymru o senedd Ewrop am weld system wirfoddol yn hytrach na gorfodol, ac wedi galw ar Gomisiwn Ewrop i ail-ystyried y ddeddfwriaeth.

Yn dynn ar ôl clwy'r traed a'r genau yn 2001 roedd Comisiwn Ewrop am geisio atal unrhyw effaith negyddol ar y diwydiant amaeth neu unrhyw berygl i iechyd y cyhoedd yn y dyfodol, ac felly wedi ail-edrych ar reolau symud anifeiliaid, yn enwedig trwy farchnadoedd.

Gweithredu'r rheoliadau yn sgil hynny mae gweinidogion amaeth a llywodraethau'r Undeb Ewropeaidd, gan gynnwys Prydain.

Roedd undebau ffermwyr yng Nghymru wedi pwysleisio mai ffolineb yw gorfodi'r cynllun o 2010 ymlaen oherwydd bydd yn golygu mwy o waith papur, mwy o nodi unigol gyda llaw, a mwy o fiwrocratiaeth.

Fe wnaeth Dylan Huws, sy'n amaethu yng Nghwm Prysor ger Trawsfynydd, arbrofi gyda chynllun EID am 6 mis cyn i'r ddeddf ddod i rym: "Mi all y dechnoleg fod yn ddefnyddiol ar gyfer diadelloedd pedigri er enghraifft, neu gydag wyna dan do.

"Ond mae'n gwbl ddisynnwyr i bob fferm yng Nghymru gael eu gorfodi i ddefnyddio system mor eang", oedd ei farn wedi'r arbrawf.



HEFYD
Y dirwasgiad a chefn gwlad
03 Rhag 09 |  Newyddion
Cynnyrch Cymreig yn bwysig
30 Tach 09 |  Newyddion
'Brethyn gln y defaid mn'
03 Tach 09 |  Newyddion

CYSYLLTIADAU RHYNGRWYD:
Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am gynnwys safleoedd rhyngrwyd allanol


Archwilio'r BBC

Mae'r dudalen hon yn ymddangos ar ei gorau mewn porwr cyfoes sy'n defnyddio dalennau arddull (CSS). Er y byddwch yn gallu gweld cynnwys y dudalen hon yn eich porwr persennol, fyddwch chi ddim yn cael profiad gweledol cyflawn. Ystyriwch ddiweddaru'r porwr os gwelwch yn dda, neu alluogi dalennau arddull (CSS) os yw'n bosib i chi wneud hynny.
Americas Africa Europe Middle East South Asia Asia Pacific