British Broadcasting Corporation

Safleoedd Eraill BBC

Newyddion Mewn Ieithoedd Erail

Diweddarwyd: Dydd Mawrth, 3 Tachwedd 2009, 06:54 GMT
Plant: Cod ymddygiad teithio

Stuart Cunningham-Jones
Cafodd Stuart Cunningham-Jones ei ladd wrth deithio adref o'r ysgol

Mae plant sy'n defnyddio bysiau i fynd a dod i'r ysgol yn cael cod ymddygiad sy'n caniatáu i brifathrawon gael yr hawl i gosbi plant sy'n camymddwyn.

Cafodd disgyblion rybudd y gallen nhw gael eu gwahardd o'r ysgol os nad ydyn nhw'n dilyn y cod fydd yn cychwyn ym mis Ionawr.

Y bwriad ydi i wella ymddygiad a gwella diogelwch pobl ifanc sy'n teithio i ysgolion a cholegau.

Mae tad bachgen gafodd ei ladd mewn damwain bws ysgol yn 2002 yn dweud bod hyn yn gam yn y cyfeiriad cywir.

Y Cod Ymddygiad wrth Deithio yw'r cyntaf o'i fath yng Nghymru.

Mae'r cynllun gan Lywodraeth y Cynulliad yn cwmpasu pob dull o deithio, bws, trên, cerdded a beicio sy'n cael ei ddefnyddio gan ddisgyblion 5-19 oed.

Dywedodd y llywodraeth y bydd gan ysgolion ac awdurdodau lleol y grym i gymryd camau yn erbyn pobl ifanc sy'n camymddwyn ar y ffordd i neu o'r ysgol neu goleg.

Deall cyfrifoldebau

Fe fydd y cod yn rhan o bolisi ymddygiad presennol pob ysgol gyda phrifathrawon yn gallu cymryd camau yn erbyn disgyblion sydd ddim ar dir yr ysgol.

Bydd ymgyrch yn cychwyn ym mis Ionawr sy'n ceisio annog disgyblion i ymddwyn yn gyfrifol ac i helpu prifathrawon, athrawon, rhieni a chwmnïau teithio i ddeall eu cyfrifoldebau.

bws ysgol
Fe fydd y cod ymddygiad yn effeithio ar bob dull o deithio

"Mae'r pwerau newydd wedi rhoi cyfle i ni lunio cod cynhwysfawr sy'n cwmpasu pob dull o deithio - gan gynnwys y bws, y trên, cerdded a beicio - sy'n cael ei ddefnyddio i fynd i'r ysgol bob wythnos ledled Cymru," meddai Dirprwy Brif Weinidog Cymru a Gweinidog Trafnidiaeth, Ieuan Wyn Jones.

"Rydym wedi llunio'r Cod ar ôl trafod â phlant a phobl ifanc a gwrando ar eu sylwadau, ac mae'r Cod yn adlewyrchu hynny.

"Mae'r Cod yn canolbwyntio ar negeseuon positif ynghylch hawliau, cyfrifoldebau a diogelwch plant a phobl ifanc wrth iddyn nhw deithio rhwng y coleg a'r ysgol a'u cartrefi."

Cafodd Stuart Cunningham-Jones ei ladd mewn damwain bws ysgol pan oedd yn 12 oed ym Mro Morgannwg.

Dywedodd ei dad, David, sydd wedi bod yn ymgyrchu am well diogelwch ers marwolaeth ei fab, ei fod yn croesawu'r cod ond bod angen gwneud llawer iawn mwy o waith.

Ymyrryd

"Wrth edrych yn ôl i gyfnod y ddamwain, roedd y cyfrifoldeb yn aneglur - doedd neb yn gwybod pwy oedd yn gyfrifol," meddai.

"Fe fydd plant yn fwy ymwybodol o be ddylen nhw wneud, bydd athrawon yn fwy ymwybodol o'u cyfrifoldebau ac felly hefyd y gyrwyr."

Fe wnaeth rheithgor yng nghwest Stuart gofnodi rheithfarn o farwolaeth drwy ddamwain gan gredu bod y ddamwain wedi ei hachosi oherwydd bod rhywun wedi ymyrryd gyda'r llyw.

Roedd y gyrrwr wedi dweud bod plentyn wedi gafael yn yr olwyn eiliadau cyn y ddamwain.

"Hoffwn weld San Steffan yn rhoi'r pwerau i newid y Ddeddf Drafnidiaeth a fydd yn caniatáu'r llywodraeth i osod rheolau fel oed bysiau, gorfodi gwregysau a diddymu'r rheol tri phlentyn i bob sedd ar gyfer dau o bobl," ychwanegodd Mr Cunningham-Jones.

Dywed y cod mai cwmnïau a gyrwyr fydd â'r cyfrifoldeb i ddweud wrth awdurdodau lleol a neu ysgolion am unrhyw achosion o gamymddwyn neu ymddygiad anniogel.

"Rydym yn derbyn y problemau y bydd ymddygiad gwael yn ei gael ar yrwyr bysiau," ychwanegodd Mr Jones.

"Rydym yn credu y bydd y cod, ochr yn ochr â'r hyfforddiant priodol i yrwyr yn cael effaith bositif ar ymddygiad disgyblion, gan wneud teithio yn fwy diogel i bawb."



HEFYD
Targedu ymddygiad disgyblion
21 Ebr 09 |  Newyddion
System loeren ar fysiau ysgol
10 Meh 09 |  Newyddion
Bysiau: Rheolau o dan y lach
26 Meh 07 |  Newyddion
Cwest: Anfon rheithgor adref
16 Ion 04 |  Newyddion
Safon bysus: 'Gwarth'
06 Mai 03 |  Newyddion
Damwain bws: Dim cyhuddiadau
12 Meh 03 |  Newyddion
Ymgyrch diogelwch ar fysys ysgol
02 Ebr 03 |  Newyddion

CYSYLLTIADAU RHYNGRWYD:
Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am gynnwys safleoedd rhyngrwyd allanol


Archwilio'r BBC

Mae'r dudalen hon yn ymddangos ar ei gorau mewn porwr cyfoes sy'n defnyddio dalennau arddull (CSS). Er y byddwch yn gallu gweld cynnwys y dudalen hon yn eich porwr persennol, fyddwch chi ddim yn cael profiad gweledol cyflawn. Ystyriwch ddiweddaru'r porwr os gwelwch yn dda, neu alluogi dalennau arddull (CSS) os yw'n bosib i chi wneud hynny.
Americas Africa Europe Middle East South Asia Asia Pacific