British Broadcasting Corporation

Safleoedd Eraill BBC

Newyddion Mewn Ieithoedd Erail

Diweddarwyd: Dydd Sul, 28 Mehefin 2009, 08:47 GMT 09:47 UK
Statws treftadaeth byd i bont

Pont ddŵr Pontcysyllte
Pont Ddwr Pontcysyllte ydi'r trydydd safle treftadaeth y byd yng Nghymru

Mae pont ddŵr 200 oed ger Wrecsam wedi cael ei chydnabod yn un o safleoedd treftadaeth y byd.

Mewn cyfarfod o bwyllgor treftadaeth y byd Unesco yn Seville nos Sadwrn fe wnaed y penderfyniad.

Bellach mae Pont Ddŵr Pontcysyllte yng Nghefn Mawr, Wrecsam yn un o 28 o safleoedd ym Mhrydain sydd â'r statws.

Statws arbennig i'r bont

Mae'n ymuno â rhestr ddethol o tua 900 o atyniadau drwy'r byd fel Côr y Cewri, Wal Fawr China a'r Taj Mahal.

Cafodd y bont ei hadeiladu gan Thomas Telford a William Jessop rhwng 1795 a 1805 ac mae'n cael ei ystyried yn un o brif gampau peirianyddol Telford.

Dyma'r bont ddŵr hiraf a'r uchaf o'i bath ym Mhrydain.

Mae'n 126 troedfedd uwchben Afon Dyfrdwy gyda Chamlas Llangollen yn mynd drosti.

'Adfywiad economaidd'

Caiff y bont ei chynnal ar 18 o bileri haearn.

Mae arweinydd Cyngor Wrecsam, Aled Roberts, yn falch iawn o'r penderfyniad.

"Mae hwn yn newyddion gwych," meddai.

"Mae Pont Ddŵr Pontcysyllte yn rhan bwysig iawn o'n treftadaeth ac mae'r trigolion lleol yn ei pharchu'n fawr iawn.

"Rydym yn hynod o falch o dderbyn y statws hwn yn Wrecsam a'r gobaith yw y bydd yn arwain at adfywiad economaidd, nid yn unig yn y cymunedau ger y gamlas, ond hefyd i'r cymdogion yn Sir Ddinbych a Sir Amwythig."

Dyma drydydd safle treftadaeth y byd sydd 'na yng Nghymru.

Pont ddŵr Pontcysyllte
Fe agorodd y bont dros 200 mlynedd yn ôl

Y ddau safle arall yw Tirlun Diwydiannol Blaenafon (ddynodwyd yn 2000) a Chestyll a Waliau Trefol y Brenin Edward yng Ngwynedd (dynodwyd 1986).

Cyngor Sir Wrecsam, Dyfrffyrdd Prydain a Chomisiwn Brenhinol Henebion Cymru fu'n arwain y cais o ran enwebu'r safle.

Dywedodd Mr Roberts bod tua 200,000 o ymwelwyr yno bob blwyddyn a'r gobaith ydi y bydd y statws yma yn denu miloedd mwy.

"Fe fydd y gwaith yn dechrau rwan ar ganolbwyntio i ddatblygu'r safle.

"Mae'r safle yn bwysig iawn ar hyn o bryd ond fe fydd rhaid gwneud yn siwr bod yr adnoddau yn ddigonol i ddelio gyda'r twf yn y nifer o ymwelwyr fydd yn dod i'r gogledd ddwyrain.

"Rydan ni'n gweld hwn fel cyfle i adnewyddu y rhan yma o Wrecsam sydd wedi diodde colli swyddi yn y flwyddyn ddiwethaf.

"Fe fydd yn gwneud gwahaniaeth mawr i'r ardal."

'Newyddion gwych'

Mewn ymateb dywedodd Prif Weinidog Cymru, Rhodri Morgan, bod y gydnabyddiaeth yn cadarnhau'r hyn "yr oeddem eisoes yn ei wybod am y bont anhygoel hon adeiladwyd gan Thomas Telford".

"Nawr bod Pwyllgor Treftadaeth y Byd wedi gwireddu ein dymuniadau, mae'n cadarnhau gwerth byd-eang y bont a'r gamlas a'r cyfraniad pwysig a wnaeth yn ystod y chwyldro diwydiannol.

"Mae'n newyddion gwych o ran amgylchedd hanesyddol trafnidiaeth a diwydiant yng Nghymru."

Ychwanegodd Alun Ffred Jones, Gweinidog Treftadaeth Cymru, bod y bont yn enghraifft wych o dreftadaeth Cymru ar waith.

"Hoffwn longyfarch pawb sydd wedi bod ynghlwm â'r enwebiad.

"Bydd statws Treftadaeth y Byd yn rhoi hwb i economi a thwristiaeth gogledd-orllewin Cymru, yn ogystal â rhoi cydnabyddiaeth fyd-eang i dreftadaeth yr ardal ac yn sicrhau fod y bont yn cael ei gwarchod a'i chynnal am flynyddoedd i ddod."

Cost y gwaith oedd £45,000, ac fe gafodd ei hagor ym 1805 i wella cyswllt trafnidiaeth yr ardal.

Roedd yn cael ei hystyried yn arloesol ym myd haearn yn ystod y chwyldro diwydiannol.

Roedd 27 o safleoedd eraill yn cael eu hystyried ar gyfer yr anrhydedd eleni ac fe gafodd y bont ei dewis fel y gorau gan banel o feirniaid o 21 o wahanol lefydd.

Ymhlith y safleoedd eraill oedd yn cael eu hystyried yr oedd y Dolomites yn Yr Eidal a strwythurau ar fynydd Songshan yn China.

Pont ddŵr Pontcysyllte
Mae'r bont yn un o 28 atyniad treftadaeth y byd drwy'r DU



HEFYD
Pont 'am gael statws bydeang'
11 Ion 08 |  Newyddion
Pont: Arwyddo cytundeb
15 Meh 07 |  Newyddion
Dathlu pen-blwydd pont ddwr
26 Tach 05 |  Newyddion
Cynhadledd yn 'hwb i statws pont'
13 Meh 07 |  Newyddion
Gam yn nes at statws byd
28 Gorff 05 |  Newyddion
Pont: Cais am statws byd-eang
16 Tach 05 |  Newyddion

CYSYLLTIADAU RHYNGRWYD:
Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am gynnwys safleoedd rhyngrwyd allanol


Archwilio'r BBC

Mae'r dudalen hon yn ymddangos ar ei gorau mewn porwr cyfoes sy'n defnyddio dalennau arddull (CSS). Er y byddwch yn gallu gweld cynnwys y dudalen hon yn eich porwr persennol, fyddwch chi ddim yn cael profiad gweledol cyflawn. Ystyriwch ddiweddaru'r porwr os gwelwch yn dda, neu alluogi dalennau arddull (CSS) os yw'n bosib i chi wneud hynny.
Americas Africa Europe Middle East South Asia Asia Pacific