British Broadcasting Corporation

Safleoedd Eraill BBC

Newyddion Mewn Ieithoedd Erail

Diweddarwyd: Dydd Sul, 24 Mai 2009, 10:02 GMT 11:02 UK
Anifeiliaid ar Gadair Eisteddfod

Dilwyn Jones, y crefftwr gydag Elfyn Pritchard o'r Pwyllgor Gwaith; y Prif Gwnstabl Richard Brunstrom; Elfyn Llwyd AS a Chadeirydd y Pwyllgor Gwaith a Dafydd Whittall, Cadeirydd Cyngor yr Eisteddfod
Cafodd y Gadair ei chyflwynno yn swyddogol i'r Pwyllgor Gwaith gan yr Heddlu

Mae 'na bry copyn, pysgodyn unigryw a malwen ddŵr brin i'w gweld ar Gadair Eisteddfod Genedlaethol Meirion a'r Cyffiniau 2009 sydd wedi dod o ddarn o bren arbennig.

Cafodd y Gadair, sydd wedi cael ei noddi eleni gan Heddlu Gogledd Cymru, ei chyflwyno i Gadeirydd Pwyllgor Gwaith yr Eisteddfod, Elfyn Llwyd.

Prif Gwnstabl Heddlu'r Gogledd, Richard Brunstrom, wnaeth gyflwyno'r Gadair i Aelod Seneddol Meirionnydd Nant Conwy.

Cafodd y Gadair ei chynllunio a'i gwneud gan Dilwyn Jones, crefftwr o ardal Y Bala lle bydd yr Eisteddfod yn cael ei chynnal ar ddechrau mis Awst.

Mae'r anifeiliaid yn cynrychioli ardal yr Eisteddfod yn ogystal â'r cysylltiad gyda'r heddlu.

Mae pysgodyn y gwyniad yn unigryw i Lyn Tegid ac wrth i'r crefftwr drafod y cynllun gyda Mr Brunstrom roedd o'n awyddus i weld y falwen ddŵr hefyd yn rhan o'r cynllun.

'Cyffro'

"Ar ôl ennill y tendr, fe wnes i gyfarfod efo'r Prif Gwnstabl ac fe fuom yn siarad am y darn ac am fy nghynllun i gerfio'r Gwyniad ar y gadair.

"Fe ychwanegodd Mr Brunstrom na allwn i roi'r pysgodyn ar y gadair heb roi'r falwen ddŵr arni hefyd."

Ond roedd Mr Jones hefyd yn awyddus i osod pry copyn ar y gadair - sef enw Mr Brunstrom yng Ngorsedd y Beirdd ers iddo gael ei urdd yn 2006.

Elfyn Pritchard sy'n egluro'r hyn sydd i'w gweld ar y Gadair

Thema'r gystadleuaeth i ennill y Gadair eleni ydi Cyffro.

Ychwanegodd Mr Jones ei fod wedi cynnwys haenau o liwiau yn y Gadair hefyd.

"Oherwydd y thema rydym wedi gosod haenau o liw gwyn, coch, gwyrdd a glas yn y Gadair," eglurodd.

"Gwyn, coch a gwyrdd yn amlwg yw lliwiau Cymru.

"Gosodwyd glas er mwyn cynrychioli Llyn Tegid ac wrth wneud hyn, rydym yn creu cyffro rhwng y lliwiau, sef coch i gynrychioli tân a glas i gynrychioli dŵr."

Mae'r pren sydd wedi cael ei ddefnyddio ar gyfer y Gadair yn dod o goeden o Stad Rhiwlas sydd gyferbyn â Maes yr Eisteddfod.

Cafodd yr holl waith cerfio sydd ar y Gadair ei wneud gyda llaw am bedair wythnos gan Mr Jones.

Dywedodd Mr Brunstrom eu bod fel heddlu yn falch o gael noddi'r Gadair.

"Mae'r Eisteddfod yn chwarae rôl bwysig iawn yn niwylliant Cymru," meddai.

"Rydym yn datblygu cysylltiadau cryf efo'r Eisteddfod bob tro y caiff ei chynnal yn y gogledd, ac mae noddi'r Gadair eleni wedi ein galluogi i ni gryfhau'r cysylltiadau yma."

'Edrych ymlaen'

Wrth dderbyn y Gadair dywedodd Mr Llwyd ar ran y Pwyllgor Gwaith, ei fod yn falch o'i derbyn.

"Fel y bydd y rhai hynny sy'n gyfarwydd â'r Eisteddfod yn gwybod, mae ennill Cadair yr Eisteddfod yn anrhydedd mawr ac yn rhan annatod o'n diwylliant ni yma yng Nghymru.

"Mae'n wych gweld Cadair gyda'i nodweddion a'i dyluniad yn adlewyrchu'r berthynas arbennig iawn sydd gennym ni â natur yma yng Ngogledd Cymru.

Richard Brunstrom yn cyflwyno’r Gadair i Elfyn Llwyd, Cadeirydd Pwyllgor Gwaith Eisteddfod Meirion a'r Cyffiniau 2009 gyda'r crefftwr Dilwyn Jones
Richard Brunstrom yn cyflwyno’r Gadair i Elfyn Llwyd gyda'r crefftwr Dilwyn Jones

"Rym yn ddiolchgar iawn i Heddlu Gogledd Cymru am eu nawdd hael ac edrychwn ymlaen yn awr at Eisteddfod lwyddiannus dros ben ym mis Awst."

Mae'r crefftwr yn berchen ar fusnes lleol 'Celfiderw' sy'n cyflogi chwech o bobl ac yn creu dodrefn a cheginau cain sy'n cael eu gwerthu drwy Brydain a rhai cyn belled a'r Unol Daleithiau a'r Dwyrain Canol.

Mae Mr Jones wedi creu cadair eisteddfodol o'r blaen ar gyfer Eisteddfod y Ffermwyr Ifanc ddwywaith, Eisteddfod Powys ac ar gyfer Eisteddfod yr Urdd Bro Conwy yn 2000.

Dyma ei Gadair Genedlaethol gyntaf.

Gall Mr Jones olrhain ei achau yn ôl i'r Seiri Cochion, seiri enwog yn ardal Y Bala yn y 19eg Ganrif.

Fe fydd y Gadair yn cael ei chyflwyno yn yr Eisteddfod ddydd Gwener, Awst 7, 2009, os bydd teilyngdod.



CYSYLLTIADAU RHYNGRWYD:
Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am gynnwys safleoedd rhyngrwyd allanol


Archwilio'r BBC

Mae'r dudalen hon yn ymddangos ar ei gorau mewn porwr cyfoes sy'n defnyddio dalennau arddull (CSS). Er y byddwch yn gallu gweld cynnwys y dudalen hon yn eich porwr persennol, fyddwch chi ddim yn cael profiad gweledol cyflawn. Ystyriwch ddiweddaru'r porwr os gwelwch yn dda, neu alluogi dalennau arddull (CSS) os yw'n bosib i chi wneud hynny.
Americas Africa Europe Middle East South Asia Asia Pacific