Iwan yw Prifardd yr Urdd

Mae Iwan yn gweithio fel cyfieithydd i gwmni Prysg

Iwan Rhys o Borthyrhyd ger Caerfyrddin yw Prifardd Eisteddfod yr Urdd yn Sir Conwy.

Myrddin ap Dafydd ac Iwan Llwyd oedd y beirniaid a'r dasg oedd ysgrifennu cerdd heb fod dros 100 llinell ar y testun Colli.

Dywedodd y beirniaid fod y gerdd fuddugol yn "awdl aeddfed, awdl ddofn, lân a grymus - awdl deilwng iawn o Gadair Eisteddfod yr Urdd Sir Conwy 2008."

Hon oedd y flwyddyn olaf y gallai Iwan gystadlu yn yr Urdd ac roedd yn awyddus, meddai, i ennill er mwyn profi gwefr gerbron cynulleidfa yn y pafiliwn.

"Ro'n i'n teimlo dan dipyn o bwysau oherwydd hynny," meddai.

Dan amgylchiadau trist y cyfansoddodd ei gerdd ar y testun Colli.

'Profiad trist'

"Ro'n i wedi ca'l y profiad trist ac anodd o golli hen ewythr 88 oed a ffrind ifanc agos o fewn ychydig o wythnosau i'w gilydd ...

"Ac ro'n i'n trio dod i ddeall beth oedd tu ôl i hyn.

"Ro'dd yn beth anodd i'w ddeall ac efallai i'r sgrifennu fod yn ffordd o ddelio â'r peth."

Osian Rhys Jones o Aberystwyth oedd yn ail a Dewi Huw Owen a Gruffudd Eifion Owen, y ddau o Aelwyd Pantycelyn, Aberystwyth, yn rhannu'r drydedd wobr.

Fe gafodd Iwan ei fagu ym Mhorth-y-rhyd, Sir Gaerfyrddin.

Aeth i ysgolion Llanddarog a Maes-yr-yrfa cyn graddio mewn Mathemateg ym Mhrifysgol Aberystwyth yn 2005 ac astudio ar gyfer MPhil yn Adran y Gymraeg, Aberystwyth.

Mae'n byw ym Manceinion ac yn gweithio fel cyfieithydd i gwmni Prysg yng Nghaerdydd.

2001

Enillodd Gadair yr Urdd yn 2001.

Fe gyfrannodd at y gyfrol o gerddi, Crap ar Farddoni, yn 2006, gyda phedwar bardd arall, Eurig Salisbury, Hywel Griffiths, Aneirin Karadog a Catrin Dafydd.

Mae'n aelod o dîm Y Glêr ar Dalwrn y Beirdd a thîm Y Deheubarth yn yr ymryson.

Ym mis Ionawr gofynnodd i'w gariad Angharad Hewitson o Gaergybi ei briodi - ar y radio.

Awdl aeddfed, awdl ddofn, lân a grymus - awdl deilwng iawn o Gadair Eisteddfod yr Urdd Sir Conwy 2008 Myrddin ap Dafydd ac Iwan Llwyd, beirniaid

Mae'n debyg fod "ei galon yn mynd ar ras" ar raglen C2 Dafydd Du ond yn falch pan gytunodd Angharad.

Fe fydd y ddau'n symud i Gaerdydd yn yr haf ac yn priodi yng Nghaergybi ym mis Hydref.

Dywedodd ei fod yn "ddiolchgar iawn i'm rieni ac Angharad am eu cefnogaeth ac i'r cyd-aelodau ar Dîm y Glêr am gadw'r byd barddonol yn llawn o hwyl".

Undeb Amaethwyr Cymru roddodd y Gadair a Choleg Llandrillo Cymru noddodd y seremoni.