Mae'r ffilm yn cael ei chadw yn yr archif Cymreig yn Aberystwyth
|
Mae plac wedi cael ei ddadorchuddio gan reolwr tîm pêl-droed Cymru John Toshack yng Nghlwb Pêl-droed Wrecsam ddydd Sul, canrif i'r diwrnod y gwnaeth Cymru chwarae yn erbyn Iwerddon.
Nodi yr oedd yr achlysur yr hyn y credir yw'r ffilm fwya' cynnar sy'n dal i oroesi o gêm bêl-droed ryngwladol.
Mae'r ffilm fud yn para am ychydig dros ddau funud ac mae'n cael ei chadw gan Archif Genedlaethol Sgrin a Sain Cymru.
Pedair gôl yr un oedd y sgôr ar ddiwedd y gêm yn 1906 a gafodd ei gwylio gan dorf o hyd at 6,000 yn y Cae Ras.
Cafodd y gêm ei ffilmio gan yr arloeswyr Sagar Mitchell a James Kenyon, oedd yn gweithio o ogledd orllewin Lloegr.
Fe roedd, yn ôl pob sôn, yn gêm oedd yn llawn cyffro ac fe wnaeth y bêl fyrstio ychydig cyn yr egwyl.
Rhyfeddu
Dywedodd adroddiad papur newydd ar y pryd fod y tywydd yn "hyfryd a'r maes mewn cyflwr perffaith".
Sgoriodd Williams Green, chwaraewr o Aberystwyth oedd yn chwarae i dîm Notts County, deirgwaith i Gymru.
Pedair gôl yr un oedd y sgôr yn Ebrill 1906
|
Dywedodd yr AS lleol Ian Lucas: "Wrecsam yw man geni pêl-droed yng Nghymru. Cafodd Cymdeithas Bêl-droed Cymru ei sefydlu yma, mae gyda ni amgueddfa bêl-droed ardderchog - mae'r fan hyn yn ardal bêl-droed o draddodiad".
"Mae'n wych ein bod yn gallu nodi'r achlysur hanesyddol yma yn yr un flwyddyn â chystadleuaeth Cwpan y Byd."
"Mi fydd yna lawer o bobl, nid yn unig yma yn Wrecsam, nid yn unig yng Nghymru, nid yn unig ym Mhrydain, ond o amgylch y byd fydd yn cael eu rhyfeddu gan hyn."
Fe fu timau o ysgol uwchradd leol yn ail-greu'r gêm yn y Cae Ras ddydd Sul.