BBC Home
Explore the BBC
Chwiliwch yn Gymraeg
---------------
---------------
---------------
BBC Vocab
OFF / I FFWRDD
» Turn ON
Troi YMLAEN
» What is VOCAB? Beth yw GEIRFA?
SAFLEOEDD
ERAILL BBC
---------------
NEWYDDION
MEWN IEITHOEDD ERAILL
Arabic
Espanol
Russian
Chinese
Diweddarwyd: Dydd Llun, 16 Ionawr 2006, 09:47 GMT
Grantiau celfyddyol: 'Ffafriaeth'
Theatre Royal, Merthyr Tudful
Mae Mr Lewis am adnewyddu'r hen Theatre Royal ym Merthyr
Mae aelod o'r cynulliad wedi cyhuddo Cyngor Celfyddydau Cymru o roi ffafriaeth i'r dosbarth canol ar draul cymoedd y de.

Dywedodd Huw Lewis, yr aelod dros Ferthyr Tudul a Rhymni, mai canran o'r arian sy'n cael ei ddyfarnu i Gaerdydd ac ardaloedd gwlediyg y mae ei etholaeth e wedi ei dderbyn.

Honnodd fod ffigyrau'r gweinidog diwylliant yn dangos mai dim ond 2,500 oedd wedi ei wario ar y celfyddydau ym Merthyr ers 2003.

Gwadu'r ffigyrau y mae Cyngor y Celfyddydau gan ychwanegu fod angen gwneud mwy i gynyddu'r diddordeb yn y celfyddydau.

Dywedodd Mr Lewis nad oes yr un theatr yn ei etholaeth ac mae'n galw am adnewyddu adeilad y Theatre Royal ym Merthyr a'i drawsnewid yn ganolfan gelfyddydol. Mae'r adeilad ar hyn o bryd yn cael ei ddefnyddio rhan amser fel neuadd bingo.

Yn l Mr Lewis mae ystadegau gan y gweinidog diwylliant Alun Pugh yn dangos fod cyngor y celfyddydau wedi dyfarnu 24m i brosiectau yng Nghaerdydd ers 2003 o gymharu a llai na 2,500 i grwpiau ym Merthyr.

Dywedodd wrth raglen The Politics Show y BBC: "Os ydych yn edrych ar y cymunedau dosbarth gweithiol cadarn hynny, yn enwedig cymoedd y de, mae prinder buddsoddi.

"Eto os ydych yn edrych ar Gaerdydd a chymunedau gwledig Cymru, mae gwerth miliynau o fuddsoddiad.

Capel ym Merthyr all gael ei drawsnewid yn ganolfan gelfyddydol
Mae cynllun i greu theatr o fewn hen gapel ym Merthyr

"Os y mae gyda ni gorff sy'n gwario 50m dros gyfnod o dair blynedd ac mae fy nghymuned i yn crafu i gael 2,500, does dim ots gyda fi os y mae hynny'n rhyfel dosbarth ai peidio, mae'n fuddsoddiad gwael i fy nghymuned i."

Daw'r feirniadaeth wedi ffrae dros gyhoeddiad Mr Pugh ei fod am hysbysebu i benodi cadeirydd nesa'r cyngor. Dywedodd y gweinidog ei fod eisiau denu rhywun 'r gallu i gynyddu hygyrchedd i'r celfyddydau, yn enwedig yn ardaloedd difreintiedig.

Mae'r cadeirydd presennol Geraint Talfan Davies eisoes wedi datgan na fydd yn mynd trwy'r "charade" o ailymgeisio ar ddiwedd ei dymor tair blynedd.

'Creu problem'

Mae o'n gwrthod ffigyrau Mr Lewis.

Tra'i fod yn derbyn diffyg buddsoddi ym Merthyr yn y gorffennol, dywedodd fod 50,000 wedi cael ei wario yn y flwyddyn ddiwethaf.

"Os ydych am ddatrys y cwestiwn o rwystrau o ran mynychu'r celfyddydau a chyfranogiad, mae'n rhaid edrych ar gyflogaeth, edrych ar addysg, fel nad ydych chi dim ond yn ymdrin 'r cyfleoedd i bobl brofi'r celfyddydau ond yr archwaeth i wneud hynny," meddai Mr Talfan Davies.

Ym Merthyr ei hun, roedd cefnogaeth i'r cyngor.

Dywedodd Lisbeth McLean, swyddog datblygu sy'n ceisio trawsnewid hen gapel yn theatr: "Rwy'n meddwl fod Cyngor y Celfyddydau yn eitha cefnogol i brosiectau ym Merthyr Tudful.

"Maen nhw'n dod i gyfarfodydd fforymau celfyddydol gyda ni ac yn ein hannog i gyflwyno ceisiadau. Rwy'n gobeithio y byddaf yn cydweithio llawer nhw dros y flwyddyn nesaf er mwyn datblygu theatr."

Mae llywodraeth y cynulliad yn ysgwyddo mwy o gyfrifoldebau uniongyrchol y cyngor ac fe wfftiodd Mr Pugh honiadau gwrthwynebwyr bod y maes yn dod yn fwyfwy gwleidyddol.

Dywedodd Mr Lewis wrth aelodau'r cynulliad y dylai Mr Pugh anwybyddu "brefiadau dosbarth canol Caerdydd a chrachach celfyddydau Cymru wledig".

Dywedodd y cyn weinidog diwylliant, Jenny Randerson o'r Democratiaid Rhyddfryfol: "Rwy'n meddwl fod y gweinidog diwylliant yn prysur ailgreu'r system dosbarth. Mae'n creu problem y mae cyrff o fewn y celfyddydau wedi mynd peth ffordd i'w datrys".




HEFYD:
Cais canolfan gelf am arian
13 Ion 06 |  Newyddion
Celfyddydau: 'Dim ymgeisio'
13 Ion 06 |  Newyddion
Celfyddydau: Pryder cyn-gadeirydd
11 Ion 06 |  Newyddion
Celfyddydau: Pryder am swydd
06 Ion 06 |  Newyddion
'Y celfyddydau'n bwysig i bobl Cymru'
10 Tach 05 |  Newyddion
Dileu tri chwango arall
30 Tach 04 |  Newyddion
Ymateb y cwangos
30 Tach 04 |  Newyddion


CYSYLLTIADAU RHYNGRWYD:
Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am gynnwys safleoedd rhyngrwyd allanol


Gwasanaethau ebost | ticer newyddion | Amodau Defnyddio | Preifatrwydd a Chwcis


Yn ôl i'r brig ^^