BBC Home
Explore the BBC
Chwiliwch yn Gymraeg
---------------
---------------
---------------
BBC Vocab
OFF / I FFWRDD
» Turn ON
Troi YMLAEN
» What is VOCAB? Beth yw GEIRFA?
SAFLEOEDD
ERAILL BBC
---------------
NEWYDDION
MEWN IEITHOEDD ERAILL
Arabic
Espanol
Russian
Chinese
Diweddarwyd: Dydd Mercher, 11 Mai, 2005, 08:16 GMT 09:16 UK
Diwrnod cyntaf ASau yn y Senedd
Siambr Tŷ'r Cyffredin
Mae'r Senedd yn ailymgynnull ddydd Mercher

Mae 10 Aelod Seneddol o Gymru yn San Steffan am y tro cyntaf ddydd Mercher wrth i'r Senedd ailymgynnull ar l yr etholiad cyffredinol.

Yn eu plith mae'r aelod Annibynnol Blaenau Gwent Peter Law, a lwyddodd i gipio sedd fwyaf diogel Llafur ym Mlaenau Gwent.

Hefyd fe fydd AS Llafur Gorllewin Abertawe, Alan Williams, yn dechrau ar ei waith fel Tad y Tŷ.

Fe etifeddodd Mr Williams, 74 oed, y teitl gan mai ef bellach yw'r AS sydd wedi gwasanaethu'n ddi-dor am y cyfnod hiraf.

"Mae'r aelodau newydd wedi bod yn cyrraedd (San Steffan) dros y diwrnodau diwethaf, " meddai Bethan Lewis o Uned Wleidyddol BBC Cymru.

"Maen nhw wedi bod yn cael cyfarfodydd gyda swyddogion y Senedd ynglŷn 'r rheolau a chyfarfodydd gyda swyddogion eu pleidiau a chael hyfforddiant am bethau fel sut i ddelio 'r cyfryngau.

"Oes mae 'na dipyn o nerfusrwydd ond mae 'na gyffro hefyd."

'Materion bara menyn'

Mae Sin James, Aelod Seneddol newydd Dwyrain Abertawe, yn edrych ymlaen am y sialens.

"Fel Aelod Seneddol y materion bara menyn fydd yn bwysig - beth sy'n digwydd i'r etholwyr," meddai.

"Yn barod dwi wedi derbyn galwad ffn gan rywun yn Nwyrain Abertawe angen help a gwybodaeth. Felly fe fydda i'n canolbwyntio ar chwarae fy role cyfan fel gwleidydd."

Mae nifer o aelodau wedi dweud fod angen canolbwyntio ar y gwaith o ddeddfu yn hytrach nag arweinyddiaeth y prif weinidog, Tony Blair, dros y misoedd nesaf.

"Dwi'n meddwl fod rhaid i ni ganolbwyntio nawr ar y polisau achos dyna beth mae pobol moyn," meddai Nia Griffith, yr aelod newydd dros Lanelli.

"Mae pobol wedi pleidleisio droston ni i gael y pethau sy'n y maniffesto a dwi'n meddwl nawr fod rhaid i ni weithio gyda'n gilydd i sicrhau ein bod yn gwneud rhywbeth a nid dim ond trafod yr arweinyddiaeth sydd ddim yn ddefnyddiol i neb."

Bydd aelod o Gymru'n cymryd rhan amlwg yn y seremoni brynhawn Mercher wrth i'r llefarydd gael ei ddewis.

Fe etifeddodd Mr Williams, 74 oed, y teitl gan mai ef bellach yw'r AS sydd wedi gwasanaethu'n ddi-dor am y cyfnod hiraf.

'Braint'

Tam Dalyell oedd yn dal y teitl cyn Mr Williams ond fe wnaeth ymddeol adeg yr etholiad.

Bydd Mr Williams, a gafodd ei ethol gyntaf yn 1964, yn llywyddu'r broses o ethol Llefarydd ddydd Mercher - swyddogaeth y mae Michael Martin yn debygol o'i chadw.

Alan Williams AS
Alan Williams yw'r AS sydd wedi gwasanaethu'n ddi-dor am y cyfnod hiraf
Dywedodd Mr Williams, cyn weinidog diwydiant ac Ysgrifennydd yr wrthblaid ar Gymru a sydd ar hyn o bryd yn cadeirio'r Pwyllgor Cyswllt, fod cael teitl Tad y Tŷ "yn fraint".

Wrth sn am y seremoni i ethol Llefarydd dywedodd "Am gyfnod byr dwi'n dal holl bwerau disgyblu Tŷ'r Cyffredin - am ryw bedwar munud."

"Mae wir fel gwasgu botwm i gychwyn y Senedd newydd."

Does dim llawer o ddyletswyddau ynghlwm wrth swyddogaeth Tad y Tŷ ond gallai olygu y bydd Mr Williams yn delio chwestiynau gan ASau o'r holl bleidiau.

Dywedodd fod Mr Dalyell wedi dod ato cyn yr etholiad i ddweud ei fod yn ymddeol.

Ond dywedodd Mr Williams na wnaeth y posibilrwydd o ddod yn Dad y Tŷ ddylanwadu ar ei benderfyniad i sefyll yn yr etholiad.

Ond dywedodd na fyddai'n sefyll eto.

"Dwi wedi pwysleisio mai hwn fyddai fy mrwydr etholiadol olaf," meddai.

Wedi dros 40 mlynedd yn y Senedd dywedodd mai'r prif beth sy'n aros yn y cof yw'r "diwrnod cyntaf y ces fy ethol yng Ngorllewin Abertawe - roedd yn brofiad mor anhygoel."

Gwleidyddion o Gymru fu'n dal swydd Tad y Tŷ yw Syr James Callaghan a David Lloyd George.




CYSYLLTIADAU RHYNGRWYD:
Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am gynnwys safleoedd rhyngrwyd allanol


Gwasanaethau ebost | ticer newyddion | Amodau Defnyddio | Preifatrwydd a Chwcis


Yn ôl i'r brig ^^