BBC Home
Explore the BBC
Chwiliwch yn Gymraeg
---------------
---------------
---------------
BBC Vocab
OFF / I FFWRDD
» Turn ON
Troi YMLAEN
» What is VOCAB? Beth yw GEIRFA?
SAFLEOEDD
ERAILL BBC
---------------
NEWYDDION
MEWN IEITHOEDD ERAILL
Arabic
Espanol
Russian
Chinese
Diweddarwyd: Dydd Mercher, 8 Mehefin, 2005, 15:00 GMT 16:00 UK
Pen-blwydd 90 Sefydliad y Merched
Actorion o'r ffilm 'Calendar Girls'
Fe roddodd y ffilm 'Calendar Girls' sylw cadarnhaol i Sefydliad y Merched

Mae 'na ddathlu ymhlith gwragedd drwy'r wlad yr wythnos hon wrth i Sefydliad y Merched ddathlu ei phen-blwydd yn 90 oed.

Ym moethusrwydd crand Neuadd Albert yn Llundain mae'r Sefydliad yn cynnal ei chyfarfod blynyddol i ddathlu ei phen-blwydd.

Ond nifer fechan o wragedd fferm Ynys Mn a roddodd sbardun i'r mudiad wrth ffurfio'r gangen gyntaf yno.

Bron i ganrif yn ddiweddarach, mae pryder ymhlith llawer nad yw'r Sefydliad yn denu merched iau.

Llond dwrn o wragedd fferm yn ardal Llanfairpwll a ddaeth at ei gilydd i ffurfio cangen gyntaf y wlad dan arweiniad Mrs Marge Watt, o Ganada.

Erbyn heddiw mae cangen i'w gael ym mron pob ardal o Brydain.

Y bwriad oedd i adfywio cymunedau ac i gael merched i gynhyrchu bwyd yn ystod y Rhyfel Byd Cyntaf.

'Trist'

Yn l Beti Lloyd, cyn-lywydd Cymru o'r Sefydliad, ac o gangen Llanelidan ger Rhuthun, mae'r pen-blwydd yn un pwysig.

"Mae'r dathlu yn bwysig i annog pobl i ddal i fynd ac i bobl sylweddoli be mae merched yn gallu gwneud yn y cymunedau," meddai.

"Am fy mod i'n gweithio adra ar y fferm, roedd hi'n le i mi fynd i gymdeithasu a phan oeddwn i'n iau roedd 'na lawer iawn mwy o aelodau."

Ei phryder yw bod llawer o ferched iau ymhlith y bobl sy'n byw yng nghefn gwlad yn teithio i weithio mewn trefi.

"Mae 'na ferched sy'n byw yn y wlad ond yn gweithio allan o'u hardal, a 'does ganddyn nhw ddim amser i gymdeithasu," meddai.

Cofia Anwen Hughes, sy'n aelod ers 46 o flynyddoedd, hanes ei nain yn cerdded o Nebo ger Llanrwst i Gapel Garmon i fynychu cyfarfodydd ei changen hi o'r Sefydliad.

"Dwi'n gobeithio y bydd hi (y Sefydliad) yn dal i fynd am y 90 mlynedd nesa, ond y peth trist ydi tydi fy merch fy hun hyd yn oed ddim yn aelod ar hyn o bryd.

"Mae 'na gymaint yn denu'r ifanc heddiw ac mae o fyny i ni i wneud ein cyfarfodydd yn fwy diddorol er mwyn eu denu nhw," meddai.

Yn ddiweddar cafodd y Sefydliad hwb gyda'r cyhoeddusrwydd a gafodd yn sgl y ffilm Calendar Girls, a ddangosodd ymgyrch cangen yng ngogledd Lloegr i godi arian at elusen cansyr.




CYSYLLTIADAU RHYNGRWYD:
Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am gynnwys safleoedd rhyngrwyd allanol


Gwasanaethau ebost | ticer newyddion | Amodau Defnyddio | Preifatrwydd a Chwcis


Yn ôl i'r brig ^^