Prifwyl: Ffrae rheol Gymraeg

Gweiddi: Arglwydd Dafydd Elis-Thomas

Mae Llywydd y Cynulliad wedi galw'r rhai a gwynodd am siaradwr Saesneg ar Faes y Brifwyl yn ffasgwyr iaith.

Yr Athro Laura McAllister, cynrychiolydd Plaid Cymru ar Gomisiwn Richard, oedd yn annerch cyfarfod Cymru Yfory oedd o dan gadeiryddiaeth Archesgob Cymru Barry Morgan.

Dechreuodd siarad yn Gymraeg cyn troi i'r Saesneg am fod y Gymraeg yn ail iaith iddi.

Gwaeddodd rhai yn y gynulleidfa "Rheol Gymraeg" cyn i Dafydd Elis Thomas weiddi "ffasgwyr iaith" arnyn nhw.

Cerddodd yr athro a'r darlledwr Hywel Teifi Edwards ac Eleri Carrog o'r grŵp hawliau ieithyddol Cefn allan gyda hanner dwsin o bobol am fod yr Athro McAllister yn dal i siarad yn Saesneg.

'Parchu'

"Y rheol Gymraeg sy'n bodoli yn yr Eisteddfod," meddai Mr Edwards.

"Ro'n i'n disgwyl i'r rheol gael ei pharchu yn y cyfarfod."

Archesgob Cymru: 'Cynlluniau Llafur wedi eu llunio'n frysiog'

Ymddiheurodd Sion Brynach, trefnydd y cyfarfod oedd i fod i drafod cynlluniau Llafur i roi mwy o bwerau i'r cynulliad, cynlluniau gafodd eu cyhoeddi ddydd Mercher.

Roedd Archesgob Cymru wedi dweud yn y cyfarfod nad oedd yn credu fod cynlluniau'r Blaid Lafur ynglŷn â datganoli'n mynd yn ddigon pell.

"Cyfaddawd anniben" oedd ei ddisgrifiad o gynlluniau Llafur i roi mwy o rym i'r cynulliad.

Dywedodd fod y cynlluniau wedi eu llunio'n frysiog o'u cymharu â'r broses ymgynghorol o ddwy flynedd arweiniodd at gyhoeddi Adroddiad Richard.