BBC Home
Explore the BBC
Chwiliwch yn Gymraeg
---------------
---------------
---------------
BBC Vocab
OFF / I FFWRDD
» Turn ON
Troi YMLAEN
» What is VOCAB? Beth yw GEIRFA?
SAFLEOEDD
ERAILL BBC
---------------
NEWYDDION
MEWN IEITHOEDD ERAILL
Arabic
Espanol
Russian
Chinese
Diweddarwyd: Dydd Llun, 8 Medi, 2003, 10:28 GMT 11:28 UK
Pwy yw arwyr Cymru?
Owain Glyndwr
Ai Owain Glyndwr yw arwr mwyaf Cymru?
O ddydd Llun ymlaen mi fydd yna gyfle i bobol nodi ar y we pwy yw eu harwyr.

Ond mae safle 100 Arwyr Cymru yn fwy nag arolwg poblogrwydd.

Bydd gwybodaeth am orchestion Cymry arbennig, fydd yn adeiladu i fod yn adnodd addysgol a diwylliannol gwerthfawr.

Ar Ddydd Gwyl Dewi 2004 bydd enwau'r 100 arwr yn cael eu datgelu.

Culturenet Cymru, sydd â'i bencadlys yn y Llyfrgell Genedlaethol sy'n gyfrifol am y safle, a'r bwriad yw hybu treftadaeth a diwylliant Cymru arlein.

"Rydyn ni eisiau cymaint o bobol â phosib i enwebu eu harwyr gan ddweud pam eu bod yn haeddu bod yn arwr Cymreig'," meddai Alison Coleman, Cyfarwyddwr Culternet Cymru.

Ateb

"Pan fydd y cynllun wedi'i gwblhau mi fydd ganddom ateb i'r cwestiwn, 'Pwy yw'r Cymry amlycaf?"

Mae yna bum dosbarth ar y safle:

Arweinwyr - brenhinoedd, tywysogion, gwleidyddion, protestwyr, chwyldroadwyr, milwyr, saint

Meddylwyr - hanes, addysg, athroniaeth, gwleidyddiaeth, meddygaeth, gwyddoniaeth, crefydd

Perfformwyr - chwaraeon, cerddoriaeth, actio, adloniant

Creadigol - ysgrifenwyr, beirdd, gwneuthurwyr ffilm, penseiri, cynllunwyr, artistiaid

Arloeswyr - gweledyddion, fforwyr, dyfeiswyr, diwydiannwyr, dyngarwyr.

Gall yr arwyr fod o'r presennol neu'r gorffennol, enwog neu anhysbys, ond mi fydd rhaid egluro'r dewis.

Yn ogystal â phleidleisio arlein, bydd modd pleidleisio drwy'r post.

"Mae hwn yn gyfle gwych i enwebu enwogion," meddai Lyn Lewis Dafis o Culternet Cymru.

"Does dim rhaid iddyn nhw fod yn arwyr enwog, fe allen nhw fod yn bobol lleol.

"Ein gobaith ydy gallu rhoi sylw i rai sydd ddim wedi cael cymaint o sylw yn y gorffennol."

Un sydd wedi cael ei enwebu eisoes gan yr athletwraig Tanni Grey-Thompson ydy Gareth Edwards.

Gareth Edwards
Gareth Edwards yn ei anterth yn ystod 1970au
"Mae'n deimlad braf cael eich enwebu ac mae'n deimlad pleserus eich bod chi wedi rhoi pleser i bobol eraill.

"Pan oeddwn i'n iau roedd gen i arwyr yn y byd chwaraeon yr oeddwn yn eu hedmygu ac eisiau eu dilyn.

"Fe lwyddais i ac mae'n bwysig bod bobol yn cael arwyr fel y gallen nhw eu dilyn.

"Duncan Edwards y pêl-droediwr a Clive Rowlands oedd fy arwyr i pan yn iau ond mae'n siwr mai Mam a fy ngwraig ydyn nhw erbyn hyn am roi fyny efo fi ar hyd y blynyddoedd," meddai.

Bydd miloedd o bosteri a ffurflenni pleidleisio'n cael eu dosbarthu i ysgolion ac adeiladau cyhoeddus a bydd rhaid i'r enwebiadau gyrraedd erbyn Tachwedd 2003.

Fis Ionawr 2004 cyhoeddir rhestr o'r 100 arwr a bywgraffiadau ohonynt a bydd cyfle i bawb bleidleisio iddyn nhw.

Bydd y canlyniadau'n cael eu cyhoeddi ar y we wrth i bleidleisiau gael eu derbyn a'r canlyniadau terfynol yn cael eu cyhoeddi ar Ddydd Gwyl Dewi.

  • Ond pwy ydy eich harwyr chi? Danfonwch neges e-bost atom ni ac fe wnawn ni gyhoeddi'r canlyniadau.

    E-bostiwch nhw at BBC Cymru'r Byd drwy glicio yma.

    YR ARWYR:

    Tommy Farr - Ken o Gorris

    Ray Gravell - Dilwen Davies o Langybi, Llanbed

    Dafydd Iwan - ydy arwr un o wrandawyr Radio Cymru

    William Williams, Pantycelyn yw dewis gwraig o Gaerdydd

    Mae gwr a Gwraig o Fae Colwyn yn enwebu Owain Glyndwr a Llywelyn ap Gruffydd

    Yr Esgob William Morgan am ei gyfraniad i'r iaith Gymraeg meddai Elan o Ddyffryn Clwyd

    Tom Jones - gwraig o Geredigion

    John Charles

    Cerys Matthews - gwraig o Sir Benfro

    Dic Jones oedd dewis gwr o Aberteifi am ei fod wedi rhoi'r dref ar y map

    Meic Stevens

    Bryn Terfel - meddai gwraig o Aberteifi am fod ganddo bersonoliaeth a llais arbennig

    Siân Phillips

    Dafydd ap Gwilym

    Eigra Lewis Roberts

    Archesgob Caer-gaint, Rowan Williams

    Mary Vaughan Jones - mam Sali Mali a'i chyfeillion

    Gareth Edwards, oedd dewis Mike Roberts

    Ron Davies am ei ymadawiad rhyfedd o wleidyddiaeth meddai Hywel Evans

    Gwynfor Evans am iddo ysbrydoli'r genedl meddai Jason Morgan

    Aneurin Bevan meddai A Rees, Dorothy Davies a Robert Bevan

    Arweinydd - Owain Glyndwr; Meddyliwr - Morgan Llwyd; Perfformiwr - Tom Jones; Creadigol - Mary a Gwendolyn Davies; Arloeswr - Aneurin Bevan ydy dewis Dafydd Parri, Caerdydd

    Cefin Roberts o Ysgol Glanaethwy Bangor, am ei holl waith o ddysgu plant ar hyd y blynyddoedd i berfformio, canu a magu hyder. Ei waith yn y cyfryngau, ei hiwmor a'i ddoniau - ydy dewis Nerys. Mae hi hefyd yn nodi Gethin Rhys Williams actor ifanc ar Rownd a Rownd a fu farw drwy ddamwain. Dyfodol disglair a gymerwyd oddi arno

    Gwilym Humphreys, cyn-Brifathro Ysgol Gyfun Rhydfelen a chyn-Gyfarwyddwr Addysg Gwynedd ydy dewis Helen Smith o Fangor am ei waith clodwiw dros hybu'r Gymraeg ym myd addysg

    Gwenallt - Rhys Price

    Arweinwyr - Owain Glyndwr; Meddylwyr - Gwynfor Evans; Perfformwyr - John Charles; Creadigol - Dafydd Ap Gwilym; Arloeswyr - William Morgan - meddai Rhys Wynne

    Perfformwr - James Dean Bradfield o'r Manic Street Preachers




  • GWYLIWCH A GWRANDEWCH
    Adroddiad Nia Cerys, BBC Cymru
    "Pwy ydych harwyr chi?"



    CYSYLLTIADAU RHYNGRWYD:
    Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am gynnwys safleoedd rhyngrwyd allanol


    Gwasanaethau ebost | ticer newyddion | Amodau Defnyddio | Preifatrwydd a Chwcis


    Yn ôl i'r brig ^^