BBC Home
Explore the BBC
Chwiliwch yn Gymraeg
---------------
---------------
---------------
BBC Vocab
OFF / I FFWRDD
» Turn ON
Troi YMLAEN
» What is VOCAB? Beth yw GEIRFA?
SAFLEOEDD
ERAILL BBC
---------------
NEWYDDION
MEWN IEITHOEDD ERAILL
Arabic
Espanol
Russian
Chinese
Diweddarwyd: Dydd Llun, 14 Gorffennaf, 2003, 08:44 GMT 09:44 UK
Cynnydd cancr croen yng Nghymru
Gwr yn mwynhau'r haul
Mae'n rhaid bod yn ofalus yn llygad yr haul
Mae'r tywydd poeth wedi gweld ymwelwyr yn heidio i'r traethau ac mae'r tymheredd cyfandirol yng Nghymru wedi gweld nifer yn diosg eu dillad.

Dros y penwythnos cafwyd tymheredd uchel iawn, roedd yn 31C yn Aberystwyth a 30C yng Nghaerdydd a disgwylir bydd y parhau'n dwym ddydd Llun.

Dyma'r tywydd perffaith ar gyfer torheulio a bod allan yny yr awyr agored ond mae yna bethau eraill i'w hystyried yn y gwres.

Neges glir elusen Tenovus yw peidio anwybyddu peryglon yr haul gan fod achosion o gancr y croen ar gynnydd yng Nghymru.

"Melanoma yw'r ffurff mwya cyffredin o gancr y croen yng Nghymru. Yn 1999, cafwyd 59,000 achos ohono ym Mhrydain," meddai Nigel Saviour sy'n gweithio i Ymchwil Cancr Tenovus yn Ysbyty Felindre yng Nghaerdydd.

Cynyddu

"Llynedd cofnodwyd 65,000 achos ac mae'r niferoedd yn codi'n flynyddol."

Melanoma yw un o'r ychydig fathau o gancr sy'n effeithio ar bobol ifanc.

I'r rhai sydd o dan 35 oed hwn yw'r cancr mwyaf cyffredin ymhlith merched a'r pumed mwya cyffredin i ddynion.

"Anghofiwch am ddefnyddio unrhyw hufen sy'n llai na ffactor 15," meddai Nigel Saviour.

"Mae'n bwysig i ddefnyddio hufen neu floc haul ac mae gwaith ymchwil yn dangos nad ydyn ni yng Nghymru yn gwybod sut i daenu'r hufen yn iawn dros ein cyrff.

Trinaieth laser ar gyfer canser y croen
Mae canser y croen ar gynnydd yng Nghymru

"Ryn ni'n anghofio rhoi'r hufen ar y croen y tu mewn i'r glust, o amgylch gwaelod y trwyn a rhwng ein bysedd traed ac oherwydd hyn ryn ni'n gweld cynnydd cancr y croen yn y mannau hyn."

Yn ogystal â bod yn wyliadwrus mewn tywydd poeth, mae'r elusen yn pwysleisio y dylid bod yn ofalus pan mae'r tywydd yn boeth ond yn gymylog.

"Dramor mae pobol yn ymwybodol pan mae'r haul yn gwenu ond ym Mhrydain mae'n gallu bod yn boeth a chymylog.

"Mae angen taenu hufen haul yn yr un ffordd gan fod y peryg o ymbelydredd yr un peth er y cymylau," ychwanegodd.

Eto, yn ôl Nigel Saviour, mae'n rhaid bod yn ofalus gyda chroen plant.

" Rhaid eu haddysgu, eu gwisgo'n synhwyrol gyda dillad cymwys a hetiau a rhoi hufen arnynt, mae'n gyfrifoldeb ar warchodwyr a rhieni."

Mae gwaith ymchwil yr elusen yn dangos os bydd unigolyn yn llosgi'n yr haul saith gwaith tra'n ifanc, mae'n fwy tebygol y bydd yn diodde o gancr y croen pan yn hın.

Os oes ymholiadau gennych ynglın â chancr y croen, ffoniowch llinell gymorth Tenovus sy'n rhad ac am ddim: 0808 8081010.




CYSYLLTIADAU RHYNGRWYD:
Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am gynnwys safleoedd rhyngrwyd allanol


Gwasanaethau ebost | ticer newyddion | Amodau Defnyddio | Preifatrwydd a Chwcis


Yn ôl i'r brig ^^