Europe South Asia Asia Pacific Americas Middle East Africa BBC Homepage World Service Education
BBC Homepagefersiwn graffeg isel | adborth | cymorth
BBC Newyddion
 Dyma safle: Vote2001: Etholiad2001
Tudalen flaen 
Etholiad 2001 
BBC Cymru'r Byd 
Clecs Cymru 
newyddion mewn ieithoedd eraill
BBC News Online
Arabic
Spanish
Russian
Chinese
Dydd Mercher, 18 Ebrill, 2001, 08:21 GMT
ETHOLIADAU'R GORFFENNOL

Mae'r blynyddoedd ers yr Ail Ryfel Byd wedi gweld sawl canlyniad dramatig wrth i'r pleidiau ymgiprys i ffurfio llywodraeth y Deyrnas Unedig.

Ysgubodd y Blaid Lafur i rym yn 1945, wedyn fe gafwyd cyfnodau Churchill a Macmillan, Heath a Wilson, cyn i Margaret Thatcher weddnewid gwleidyddiaeth Prydain ym 1979.

Bellach, Llafur sydd â'r awenau, ac yn amddiffyn mwyafrif mawr, ond pa wersi y gellir eu dysgu o hanes etholiadau'r gorffennol?

Yma, cewch bori drwy frwydrau etholiadol y blynyddoedd ers 1945 a cheisio dyfalu ym mha gyfeiriad y bydd gwyntoedd hanes yn chwythu yn 2001.


1997

  • Buddugoliaeth ysgubol i Tony Blair a diwedd ar 18 mlynedd o lywodraeth y Torïaid.


    1992

    John Major

  • Y Torïaid yn dal eu gafael, er gwaethaf ymdrechion Neil Kinnock, ond gyda'u mwyafrif bellach yn denau.

    1987

    Margaret Thatcher

  • Llafur yn adfywio, ond Margaret Thatcher, a streic y Glowyr y tu ôl iddi, yn dal gafael ar fwyafrif diogel.

    1983

    Margareth Thatcher

  • Uchafbwynt llywodraeth Mrs Thatcher, yn ennill mwyafrif llethol dros Blaid Lafur aneffeithiol a rhanedig.

    1979

    Y Toriaid yn dod i rym

  • Y Torïaid yn sgubo'r wlad, gan ddisodli Jim Callaghan a dechrau cyfnod newydd mewn gwleidyddiaeth ym Mhrydain.

    Hydref 1974


  • Llafur yn galw etholiad arall er mwyn cael mwyafrif clir, ac yn llwyddo, er o drwch blewyn - dim ond tair sedd.

    Chwefror 1974


  • Y Torïaid yn colli eu gafael, a Llafur yn ffurfio'r llywodraeth, ond heb gael mwyafrif.

    1970


  • Llafur yn arwain y polau piniwn, ond newyddion drwg am yr economi yn rhoi'r Torïaid ar y blaen ar ddiwrnod y bleidlais.

    1966


  • Enillodd Llafur yr etholiad hwn ag un o'r mwyafrifoedd mwyaf mewn hanes a hynny o ganlyniad i arweinyddiaeth grefftus Harold Wilson ers 1964.

    1964


  • Llafur o dan Harold Wilson yn dod i rym, gan guro Syr Alec Douglas-Home, er o fwyafrif bychan iawn.

    1959


  • Y Torïaid, bellach o dan arweiniad Harold Macmillan, yn ennill tymor arall mewn llywodraeth.

    1955


  • Y Ceidwadwyr yn dod i rym, ac Anthony Eden yn dod yn brif weinidog.

    1951


  • Enillodd y Ceidwadwyr yr etholiad hwn a daeth Winston Churchill yn Brif Weinidog unwaith eto.

    1950


  • Llafur yn dal gafael ar rym, ond gyda'u mwyafrif yn disgyn o 193 i 5.

    1945


  • Un o'r etholiadau a newidiodd wleidyddiaeth Prydain, gyda'r Blaid Lafur o dan Clement Attlee yn dod i rym gyda rhaglen o ddiwygio bywyd y wlad.