Tudalen flaen | BBC Cymru'r Byd | Clecs Cymru

BBC News Online: Newyddion


Dydd Iau, 24 Awst, 2000, 09:59 GMT

Cynllwyn i ladd Lloyd George


Lloyd George
Mi roedd yna griw o "Dwrciaid penboeth" wedi bygwth lladd y cyn brif weinidog Lloyd George yn l adroddiad cyfrinachol gan yr heddlu.

Mi gafodd yr adroddiad ei ryddhau ddydd Iau o'r Swyddfa Cofnodion Cyhoeddus.

Yn l yr adroddiad dyddiad Ionawr 1923 arno roedd dau ddyn wedi dangos eu bod yn awyddus i'w ladd yng Nghynhadledd y Dwyreinwyr yn Munich.

Cafodd y ddau eu henwi fel Ali Bey a Haidar.

Ond roedd y cynnig gwreiddiol yn y cyfarfod rhyfeddol yma hyd yn oed yn fwy eithafol.

Lladd Saeson

Roedd cynrychiolwyr o India o blaid "trais a lladd pob Sais ar un diwrnod".

Ond doedd pawb ddim o blaid hyn, yn arbennig yr Eifftwyr.

Mi dynnon nhw sylw i'r peryg o roi "cefnogaeth foesol i'r Saeson i beidio gadael Yr Aifft".

Mi gafodd y cynnig yma ei wrthod yn l yr adroddiad sy'n seiliedig ar wybodaeth a gafodd y Gangen Arbennig o "darddiad Indiaidd".

Yn hytrach mi roedd yna "gefnogaeth gyffredinol" i'r "cynnig i ladd" Lloyd George oedd yn "cynrychioli anhapusrwydd y Dwyrain i gyd".

Mi gafodd cynnig hefyd ei dderbyn i ladd dau arall, gan gynnwys un Cyrnol Maxwell.

Does dim yn yr adroddiad i nodi pwy oedd y Cyrnol.

Mi fu i Gyrnol Carter, aelod blaenllaw o'r Gangen Arbennig, rybuddio'r Arolygydd Randall, swyddog gwarchod y prif weinidog: "Dylech fod yn ofalus iawn a chadw golwg am Dwrciaid neu Roegwyr o'r dosbarthiadau isaf sy'n ceisio mynd yn rhy agos at Mr Lloyd George."

Dim hwn oedd yr unig gynllwyn i ladd Lloyd George.

Mi yrrodd Syr Mansfield Cumming, cyn swyddog yn y Llynges a phennaeth cyntaf MI6, fanylion i'r Gangen Arbennig am gynllwyn cynharach i'w ladd.



Cysylltiadau Rhyngrwyd: David Lloyd George (Saesneg) | Swyddfa Cofnodion Cyhoeddus (Saesneg) |
Nid yw'r BBC yn gyfrifol am gynnwys safleoedd Rhyngrwyd allanol.
Tudalen flaen | BBC Cymru'r Byd | Clecs Cymru