Europe South Asia Asia Pacific Americas Middle East Africa BBC Homepage World Service Education
BBC Homepagefersiwn graffeg isel | adborth | cymorth
BBC Newyddion
 Dyma safle: Newyddion
Tudalen flaen 
BBC Cymru 
Clecs Cymru 
BBC Cymru (teledu) 
BBC Radio Cymru 
newyddion mewn ieithoedd eraill
BBC News Online
Arabic
Spanish
Russian
Chinese


Nia Harri
"Mae hwn yn benllanw yr ymchwiliad mwya' o'i fath"
 real 28k

Tim Williams, Cymdeithas Dioddefwyr NORAS
"Ddaru'r holl beth chwalu fy mywyd i"
 real 28k

Richard Powell, Cyfarwyddwr Achub y Plant
"Ni am roi teyrnged i'r dioddefwyr am fod mor ddewr"
 real 28k


Galwad am 'ad-drefnu'r system gofal yn llwyr'

Bryn Estyn Roedd camdrin yng Nghartre' Bryn Estyn


Mae'r adroddiad mwya' ym Mhrydain i achosion camdrin plant yn galw am "ad-drefnu'r system gofal yn llwyr".

Mae gweithwyr cymdeithasol, staff cartrefi preswyl, awdurdodau lleol, yr heddlu a'r Swyddfa Gymreig wedi eu beirniadu'n hallt yn Adroddiad Waterhouse.

Teitl yr adroddiad yw Ar Goll mewn Gofal ac mae'n cynnwys 72 o argymhellion a 500,000 o eiriau.

Enwi

Dywedodd Paul Murphy, yr Ysgrifennydd Gwladol, wrth Aelodau Seneddol: "Yn ei adroddiad mae'r tribiwnlys yn enwi nifer o bobol: camdrinwyr honedig, camdrinwyr wedi eu dyfarnu'n euog, swyddogion llywodraeth leol, aelodau etholedig a swyddogion y Swyddfa Gymreig."

Yn l yr adroddiad, roedd bechgyn yn cael eu camdrin ar raddfa eang a merched ar raddfa lai yng Nghlwyd rhwng 1974 a 1990.

Dywedodd Mr Murphy nad oedd tystiolaeth o gynllwyn pobol amlwg gyda'r bwriad o gael perthynas rywiol phlant mewn gofal.

Pidoffiliaid

Serch hynny, roedd tystiolaeth o gylch pidoffiliaid yn ardal Wrecsam a Chaer.

Dywedodd yr Ysgrifennydd Gwladol fod yr heddlu, ar wahn i ychydig o enghreifftiau, wedi ymchwilio'n briodol.

Ond roedd safonau gofal mewn cartrefi preswyl yn ddiffygiol ac roedd y beiau yn y system gofal ar raddfa eang.

Comisiynydd

Mae'r tribiwnlys yn argymell sefydlu Comisiynydd Plant i Gymru fydd yn ymchwilio i gwynion ac yn sicrhau y bydd gwrando ar honiadau i gamdrin plant.

Dywedodd Mr Murphy fod y Llywodraeth yn ystyried yr alwad i sefydlu Comisiynydd i Blant.

Bydd angen i bob awdurdod gwasanaethau cymdeithasol apwyntio Swyddog Cwynion Plant fydd yn delio honiadau camdrin plant.

Bydd y swyddog hwn yn annibynnol ar staff cartrefi preswyl.


Syr Ronald Waterhouse Awdur yr adroddiad Syr Ronald Waterhouse
Dywedodd yr Ysgrifennydd Gwladol fod ymdrech fawr ar droed i ddod o hyd i'r rhai a enwyd yn yr adroddiad, hynny yw y rhai nad oedd neb yn gwybod ble oedden nhw ar hyn o bryd.

Y bwriad, meddai, oedd sicrhau na fydden nhw'n peryglu plant.

Byddai'r Ysgrifennydd Iechyd yn cyhoeddi fod nifer o unigolion gafodd eu henwi yn yr adroddiad yn cael eu cynnwys yn y Gofrestr Ymgynghoriaeth.

'Drygioni anhygoel'

Dywedodd Mr Murphy fod yr adroddiad yn disgrifio "camdriniaeth a drygioni annhygoel; camddefnyddio rhywiol, corfforol ac emosiynol; a bradychu ymddiriedaeth."

"Rydym i gyd yn dweud ein bod yn flin i'r rhai y mae eu bywydau wedi eu chwalu, i deuluoedd y rhai sy' wedi marw," meddai Mr Murphy.

"Ond dyw dweud hyn ddim yn ddigon.

"Rydym yn bendant fod yr adroddiad hwn yn arwain at gymdeithas lle bydd gofal ddiogel am ein pobol ifanc, lle gallan nhw fwynhau eu plentyndod."

Cysylltiadau Rhyngrwyd:

Nid yw'r BBC yn gyfrifol am gynnwys safleoedd Rhyngrwyd allanol.
Mae cysylltiadau i straeon Newyddion eraill o Gymru ar waelod y dudalen hon.


Links to more Newyddion stories