Disgwyl help i fusnesau bach

gan Ellis Roberts, Gohebydd Busnes BBC Cymru

Bob blwyddyn, gan amla, mae'r dyfalu'n frith yr adeg yma ynglýn â chynnwys y gyllideb.

Eleni, mae argyfwng clwy'r traed a'r genau wedi bwrw cysgod dros y cyfan - fel y gall y Canghellor gynllunio heb i sylwadau cyson y gohebwyr fennu arno dim.

Ond efallai y bydd pwysau arno i gyfeirio at fyd amaeth wrth draddodi'i araith.

Yr wythnos yma mi gyhoeddodd y Llywodraeth y byddai £152m ar gael i ddigolledu ffermwyr o'r gronfa sy'n lliniaru ar effaith y bunt gref.

Ond mi fydd yr undebau amaethyddol yn siwr o bwysleisio y dylid bod wedi rhoi'r arian yma i'r ffermwyr waeth am yr argyfwng newydd yma sy'n tarfu ar weithgarwch economaidd ar hyd a lled y wlad.

Toriadau treth?

Lle sonnir am fusnes, disgwylir toriadau treth, ac mae'r Canghellor eisoes wedi awgrymu y gallai ostwng treth gorfforaethol ymhellach.

Y llynedd mi ddaeth cyfradd 10c i rym ar gyfer busnesau bach - mae'n debyg y bydd mwy o gwmnïau nawr yn cael manteisio ar y gyfradd honno.

Mae'n debyg y bydd rhagor o gymhellion i gwmnïau ymgymryd â gwaith ymchwil - eto ar ffurf trethi is.

Ac mi fydd gweithwyr yn cael eu hannog ymhellach i brynu cyfranddaliadau yn eu cwmnïau'u hunain, lle bo modd gwneud hynny.

Cyfranddaliadau

I'r perwyl hwn mae disgwyl i'r dreth ar werthu cyfranddaliadau - Treth ar Enillion Cyfalaf - gael ei thocio.

Ond y cwestiwn y mae llawer o fusnesau'n ei ofyn ydy beth ydy agwedd y Llywodraeth tuag at yr ewro, yn enwedig gan fod cryfder y bunt - a gwendid yr ewro - wedi gwneud allforio i'r Cyfandir yn fwy fwy anodd.

Yn ddiweddar mi ddywedodd y Prif Weinidog y gellid disgwyl penderfyniad o fewn dwy flynedd i ail ethol Llywodraeth Lafur - a chymryd, wrth gwrs, y digwyddith hynny.

Tawedog, felly, fydd y Canghellor ar y mater yma - er yr holl ddiswyddiadau diweddar yn y sector gynhyrchu.

Mae'r enghreifftiau - Corus, Valeo, Sony, Panasonic, KTH - yn lleng.